ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ VI: NINA SIMONE

Το Wild is the wind γράφτηκε για την ομότιτλη αμερικανική ταινία του 1957 σε μουσική Dimitri Tiomkin (έναν συνθέτη που εκτιμούσε ιδιαίτερα ο Μάνος Χατζιδάκις) και στίχους Ned Washington. Το ερμήνευσε ο Johnny Mathis την ίδια χρονιά, αλλά έμελλε να αναγνωριστεί ως ένα από τα πιο ερωτικά τραγούδια όλων των εποχών σχεδόν μια δεκαετία αργότερα, όταν το ηχογράφησε με τη φωνή της η μεγάλη Nina Simone. Μια ανατριχιαστική γυναικεία ερμηνεία, που επίσης δέκα χρόνια αργότερα θα επηρέαζε και τον David Bowie, ωθώντας τον σε μια τρίτη καταπληκτική εκτέλεση με τη δική του φωνή. Υπάρχουν δύο βερσιόν του τραγουδιού με τη Simone, η μία πιο σύντομη σε διάρκεια κι η άλλη που παρατίθεται εδώ, στα εφτά λεπτά! Wild is the wind ονομαζόταν και το άλμπουμ της Nina Simone, έκτο στη σειρά, που ηχογραφήθηκε στη Νέα Υόρκη τη διετία 1964- 65 και που κυκλοφόρησε ύστερα από ένα χρόνο με παραγωγό τον συνθέτη και ενορχηστρωτή Hal Mooney. Σύμφωνα και με την Αρλέτα, αν ψάξει κανείς για τον ορισμό της γνήσιας καψούρας στο τραγούδι διεθνώς θα τον βρει στο Άνοιξε- άνοιξε (γιατί δεν αντέχω) του Γιάννη Παπαϊωάννου με τη Φλέρυ Νταντωνάκη και τον Μάνο Χατζιδάκι στο πιάνο, στο I put a spell on you του Screamin' Jay Hawkins και στο Wild is the wind με τη Nina Simone!

LOLEK LIVE: ΤΟ ΣΠΙΡΤΟ ΑΝΑΨΕ!

Το συμπέρασμα από τη χθεσινή συναυλία του Lolek στη μουσική σκηνή Δίπλα στο Ποτάμι είναι ένα: το σπίρτο άναψε και ο τραγουδοποιός τραβάει τον δρόμο του, όχι μόνος όμως, αλλά μαζί μ' αυτούς που εκτιμούν τη μουσική του. Και δεν είναι καθόλου λίγοι αυτοί, αν υπολογίσει κανείς πως μέχρι τις έντεκα το βράδυ που ξεκίνησε το πρόγραμμα του, ο συγκεκριμένος μεγάλος χώρος ήταν γεμάτος. Το θεωρώ πολύ σημαντικό αυτό την περίοδο των ισχνών αγελάδων για τις μουσικές σκηνές- από τις χειρότερες περιόδους των τελευταίων ετών είναι η φετινή σαιζόν- και δε χρειάζεται να αναφέρουμε ονόματα πολύ πιο διάσημων καλλιτεχνών από τον Lolek, αλλά και σχημάτων, που πήγανε κι εξακολουθούν να πηγαίνουν άπατα!

Όταν έπαιξε το These guns στην unplugged εκδοχή του, άκουσα να ψιθυρίζουν κάποιοι πίσω μου: του Tom Waits ειν' αυτό άραγε; Και μετά το Oh, mama που ένιωσα ότι μερικοί άλλοι ήξεραν απ' έξω τους στίχους. Ακολούθως, στο Σύνορα η αγάπη δε γνωρίζει (του Κώστα Χατζή ή μήπως του Lolek πια;) όλες οι φωνές του κοινού ενώθηκαν σε μία, συνοδεύοντας τον εκ φύσεως εσωστρεφή ερμηνευτή.

Στο ακορντεόν μόνιμος συνεργάτης του Lolek ο Ζαχαρίας Βαμβακούσης. Ένα όργανο- σήμα κατατεθέν των τραγουδιών του, προσαρμοσμένο ενορχηστρωτικά και στις άλλες διασκευές του, όπως στο One more cup of coffee του Bob Dylan, στο Παπάκι και στο Βαρέθηκα του Νικόλα Άσιμου. Μέχρι να βγει στη σκηνή στην έναρξη του β΄μέρους ο άλλος τραγουδοποιός, ο Νίκος Χαλβατζής, δεύτερος guest του Lolek στο Δίπλα στο Ποτάμι μετά τον Στάθη Δρογώση.

Μια πρώτη γεύση από την άτυπη συνεργασία των δύο παιδιών είχαμε πάρει πρόσφατα στη μουσικοποιητική εκδήλωση στο Nosotros με τον Αντρέα Παγουλάτο. Τότε είχαν τραγουδήσει ντουέτο τη Suzanne του Leonard Cohen, του τροβαδούρου που λατρεύουν αμφότεροι. Το ίδιο συνέβη και χθες βράδυ.

Πιο ψαρωμένος από τον Lolek ήταν ο Χαλβατζής, παρ' ότι υπάρχει στη δισκογραφία από το 2006 και μάλιστα με τις ευλογίες του Σωκράτη Μάλαμα. Συνεσταλμένοι κι οι δυο τους τα βρήκαν μια χαρά επί σκηνής ή όπως είπε σε μια φάση ο Lolek: Απ' ότι βλέπετε, κι εγώ κι ο Νίκος δεν τα πάμε καθόλου καλά επικοινωνιακά...

Μπορεί ο Χαλβατζής να κρατούσε το τραγούδι μεσ' στα χείλη του σα να επρόκειτο να του...φύγει, σύντομα όμως η συνθήκη αυτή άλλαξε όταν ζεστάθηκε, που λένε. Και τότε κέρδισε σε εκφραστικότητα πάνω απ' όλα.

Η σύνθεση του, Ρεσέψιον, που υπάρχει στο πρώτο άλμπουμ του με ερμηνευτή τον Μάλαμα έσκασε σαν δυναμίτης μέσα στο ηχητικά πράο κλίμα των τραγουδιών του Lolek. Τον συνόδευσαν ο Γ. Τσιώλης στο theremin και το παιδικό πιάνο και ο Α. Cohen (πραγματικά αυτό είναι το όνομα του!) στην ηλεκτρική κιθάρα.

Η μεγάλη έκπληξη ήρθε όταν ο Lolek κάθησε στα τύμπανα ως έκτακτο μέλος της μπάντας του Χαλβατζή. Απίστευτο το νεύρο του, εκεί που λίγη ώρα πριν τραγουδούσε και έπαιζε στην κιθάρα τις δικές του χαμηλότονες μπαλάντες.

Την εφηβεία! φώναξε ένα κορίτσι από κάπου στο βάθος της αίθουσας, ζητώντας φυσικά από τον Χαλβατζή να παίξει το τραγούδι του Η εφηβεία που δεν θα παραδεχόμασταν, πάντα από το πρώτο του άλμπουμ και πάλι με ερμηνευτή τον Μάλαμα.

Κι εδώ ο Lolek τα σπάει ως ντράμερ! Αυτή ειν' η χαρά του μουσικού, κάπως δηλαδή σα να είσαι βραβευμένος σκηνοθέτης και να δουλεύεις σκριπτ στην ταινία κολλητού σου φίλου!

Όση ώρα ο Νίκος παρουσίαζε τα τραγούδια του, αυτά που δε χρειάζονταν τύμπανα, με συγκίνηση πήρε το μάτι μου τον Lolek να κάθεται πίσω και να κοιτάει χαμογελαστός τον συνάδελφο του επί σκηνής.

Ποιος κατατάσσει τον Lolek στους αγγλόφωνους, στους alternative, στους indi- pop κλπ.; Τσιτσάνη και Μπαγιαντέρα μας έπαιξε επίσης, φέρνοντας τους όμως στα μέτρα του. Γι' αυτό ίσως και ο Χαλβατζής επέλεξε να κλείσει το δικό του μικρό πρόγραμμα με τη μπαλάντα του Μάνου Λοΐζου Η μέρα εκείνη δεν θ' αργήσει, έχοντας τη συμπαράσταση του κιθαρίστα Α. Cohen στα φωνητικά και του μπασίστα Θάνου Κολοκυθά στη δεύτερη κιθάρα.

Από κει και πέρα και μέχρι το τέλος της συναυλίας, επικράτησε ατμόσφαιρα εκκλησίας. Ούτε ένας ψίθυρος δεν ακούστηκε μέσα από το κατάμεστο μαγαζί. Στο διπλανό τραπέζι ο Βασίλης Γισδάκης με τον Αλέξανδρο Εμμανουηλίδη και τη Μαρία Παπαγεωργίου πρόσεχαν τον ήχο και τα λόγια του Lolek. Έξυπνο το σχόλιο του Γισδάκη! Ξέρεις τι είναι ο Lolek; μου εξηγούσε. Ο Λουδοβίκος των Ανωγείων στο πιο brit pop! Και οι δύο αφηγούνται τις ιστορίες τους ως παραμυθάδες και κατορθώνουν να μαγέψουν το κοινό τους!

Με λίγα λόγια, το χάρηκα πολύ το χθεσινό live του Lolek, για την ερμηνευτική του πρόοδο, για το φροντισμένο του ρεπερτόριο, για την ευγενή του πρόσκληση στον Νίκο Χαλβατζή, έναν τραγουδοποιό που το 2010 σίγουρα του ανήκει, κυρίως όμως για τη συνειδητοποίηση πώς το νερό κύλησε πια για τα καλά στ' αυλάκι και οδεύει προς ολοταχώς για το ρέμα! Οφείλω να πω όμως κάτι που δεν έχει καμία σχέση με το καλλιτεχνικό μέρος της βραδιάς κι αυτό είναι η επιεικώς απαράδεκτη φτωχοπροδρομική στάση του Δίπλα στο Ποτάμι να χρεώνει έξι ευρώ τα φυστίκια, δύο ευρώ την πλαστική φιάλη του νερού και δέκα ευρώ τις...καρέκλες! Ας τις αλλάξουν τουλάχιστον, διότι αντέχονται μάξιμουμ για ένα δίωρο. Μετά θα πρέπει να πουλάνε στην έξοδο και έμπλαστρα!

ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΝΟΜΑΣΤΙΚΗ ΕΟΡΤΗ ΤΟΥ 2010!

Όλες οι σοβαρές σπουδές

χρήζουν εγχειριδίου

γι' αυτό στο έργο

τούτο δες

τις τάσεις του αιδοίου

προβαίνουν σ' ενέργειες πολλές

κι οδυνηρές διόλου

και συμπορεύονται που λες

και με αυτές του κώλου

και μια και πάνε ασορτί

οι φαλλικές μας έξεις

δώρο σου κάνω στη γιορτή

λιγάκι να τον παίξεις

κκκ
* ποίημα που έγραψε ο πρώην αναρχικός ποιητής Ανδρέας Ταρνανάς, το έβαλε μέσα σ' έναν φάκελλο μαζί με ένα πορνοπεριοδικό, στη θέση του αποστολέα έγραψε Αγγελική Νικολούλη και μου το έστειλε πακέτο τη 17η Ιανουαρίου του 2001, ανήμερα της γιορτής μου. Το βρήκα πριν από λίγο και γέλασα το ίδιο με την πρώτη φορά που το διάβασα.

Ο LOLEK ΑΠΟΨΕ ΔΙΠΛΑ ΣΤΟ ΠΟΤΑΜΙ!

Χθες ο Lolek είχε το πρώτο του μεγάλο- ας το πούμε- live στην Αθήνα, αφού φιλοξενήθηκε με τη μπάντα του στη μουσική σκηνή Δίπλα στο ποτάμι. Μαζί του εμφανίστηκε και ο Στάθης Δρογώσης, με τον οποίο μοιράστηκαν επίσης τη σκηνή του Σταυρού του Νότου ένα μήνα πριν, αλλά και το ρεπερτόριο μιας ραδιοφωνικής εκπομπής στον Μελωδία 99,2. Απόψε, στη δεύτερη συναυλία του στον ίδιο χώρο, guest του Lolek είναι ο Νίκος Χαλβατζής. Αυτά, λοιπόν, που θα ακούσουν όσοι βρεθούν το βράδυ Δίπλα στο ποτάμι θα είναι τα τραγούδια του Alone και οι διασκευές σε απρόβλεπτα ελληνικά και ξένα κομμάτια.
Σάββατο 16 Ιανουαρίου 2010
LOLEK LIVE
ΜΟΥΣΙΚΗ ΣΚΗΝΗ ΔΙΠΛΑ ΣΤΟ ΠΟΤΑΜΙ
Λ. Κατσώνη 189, Αγ. Ανάργυροι
Ώρα έναρξης: 22.30

ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΣΚΟΓΡΑΦΙΑ ΣΤΟ ΚΑΝΑΛΙ 1 ΤΟΥ ΠΕΙΡΑΙΑ

01. Ελευθερία Αρβανιτάκη & Παιδική Χορωδία- Στο μαγγανοπήγαδο (Ν. Κυπουργού/ Σ. Δαγδελένη)
02. Vassilikos- The man I love (G. Gershwin/ I. Gershwin)
03. Μάριος Φραγκούλης- Sleeping Princess (Μ. Χατζιδάκι/ Francesca Aeschlimann)
04. Ηλίας Βαμβακούσης- Καφεκοπτείο (Η. Βαμβακούση/ Κ. Μενούτη)
05. Lolek- Now cry! (Lolek)
06. Νίκος Χαλβατζής- Φυγάς (Ν. Χαλβατζή)
07. Στάθης Δρογώσης- Παιδί ξανά (Σ. Δρογώση)
08. Γεωργία Βεληβασάκη & Gaia- Ο χρόνος μια λούπα (Κ. Αθυρίδη/ Γ. Βεληβασάκη)
09. Σωτηρία Λεονάρδου- Είμαι τυχερός (Γ. Αγγελάκα/ Γ. Καρρά)
10. Κ. Βήτα- Διάνοια (Κ. Βήτα)

Αυτά τα τραγούδια θα ακουστούν στη σημερινή εκπομπή μου. Συντονιστείτε στο Κανάλι 1 του Πειραιά (www.kanaliena.gr) στους 90,4 για μία ώρα, από τις 17.00 έως τις 18.00 το απόγευμα.

ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΜΕ ΤΟΝ ΒΑΣΙΛΙΚΟ!

Στο καφέ- ρεστοράν Αλάτσι, πίσω από το Χίλτον, πραγματοποιήθηκε σήμερα το μεσημέρι η συνέντευξη με τον Βασιλικό. Κατά σύμπτωση, μάλιστα, διαλέξαμε το ίδιο τραπέζι που πριν από ένα χρόνο καθόμουν με την Ελευθερία Αρβανιτάκη για τη δική της συνέντευξη στο δίφωνο. Αυτό που ήθελα να πω του Βασιλικού, μα η κουβέντα μας πήγε αλλού, είναι ότι το Vintage, που κυκλοφόρησε πριν από ένα μήνα περίπου, στα τέλη του 2009, θα μπορούσε, εκτός των Metropolis, να πωλείται κάλλιστα και στα Tower Records της Νέας Υόρκης. Κάτι που οι περισσότεροι αγνοούν είναι ότι το ίδιο άλμπουμ, πρώτο προσωπικό για τον τραγουδοποιό και ερμηνευτή, πούλησε 4.000 αντίτυπα μέσα σε τέσσερις εβδομάδες, δηλαδή από τότε που εμφανίστηκε στα δισκάδικα! Διόλου ευκαταφρόνητο νούμερο, αν σκεφτεί κανείς πως ο χρυσός δίσκος έχει πέσει πια στα 6.000 κομμάτια, εκεί που κάποτε ξεπερνούσε τις 100.000! Μιλήσαμε για πολλά θέματα με τον Βασιλικό, για τη σοβαρή ενασχόληση του με την εναλλακτική ιατρική, για την έντονη τάση ψυχολογικοποίησης των πάντων στην εποχή μας, για το διπλό Live in Athens των Raining Pleasure που βγήκε σχεδόν παράλληλα με το Vintage, για τις συνεργασίες του με τη Δήμητρα Γαλάνη και τον Κ. Βήτα, για την αγγλόφωνη ελληνική σκηνή και τους σημερινούς εκπροσώπους της, για τη ραδιοφωνική εκπομπή του που σκίζει, καθώς και για το ενδεχόμενο ενός δίσκου με τον ίδιο να ερμηνεύει γνωστά και άγνωστα αγγλόφωνα τραγούδια του Μάνου Χατζιδάκι- κάτι που, απ' όσο γνωρίζω, σχεδιάζει εδώ και καιρό ο Γιώργος Χατζιδάκις.

Αμέσως μετά τη συνέντευξη, στο δρόμο για την Ελευσίνα με τ' αυτοκίνητο, ακούσαμε με τη Λιάνα ολόκληρο το Vintage. Εκείνη είχε κολλήσει με το You are my destiny του Paul Anka κι ενώ σιγοντάριζε φωναχτά τον Βασιλικό, μάταια προσπαθούσα να εξηγήσω πως εμένα αγαπημένο μου κομμάτι του δίσκου είναι το The man I love, που από jazz στάνταρ μετατράπηκε σε progressive- rock μπαλάντα! Σα να κατέβηκε το διαστημόπλοιο των Tangerine Dream και να πήρε τον George Gershwin σ' άλλο πλανήτη, ένα πράγμα! Τέλος, οι τέσσερις απαντήσεις που έδωσε ο Βασιλικός στην ερώτηση μου με τι χαίρεται στην καθημερινότητα του ήταν το i-phone του, οι συνευρέσεις και τα λιώματα με φίλους του στην Πάτρα, ένα δίσκο που έβγαλε και πούλησε 4.000 κομμάτια σ' ένα μήνα και οι ωραίες κουβέντες που κάνει κάθε φορά με νέους ανθρώπους. Σαν τη δική μας κουβέντα, καλή ώρα!

ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ V: AMANDA LEAR

Την Amanda Lear με το αείμνηστο disco- hit Enigma (Give a bit of mmm to me) μού την ξαναθύμησε πρόσφατα ο Θοδωρής Μανίκας με το cd Η Λεωφόρος των συναυλιών που επιμελήθηκε, μια συλλογή τραγουδιών μεγάλων ξένων μουσικών που έπαιξαν στο γήπεδο του Π.Α.Ο. από το 1967 μέχρι το 1996. Σύμφωνα με τον δημοσιογράφο Γιάννη Νένε, που συμμετέχει στο κείμενο της έκδοσης, η εικόνα της Amanda Lear μέσα σ' ένα άδειο γήπεδο ήταν τραγική! Είχε εμφανιστεί τον Μάιο του 1980, τότε δηλαδή που ακόμη χαλούσε κόσμο στις πιο κιτς ντισκοτέκ της χώρας μας με το τραγούδι αυτό. Κάτι τέτοια έβλεπε και άκουγε ο δικός μας Γιώργος Μαρίνος τον ίδιο καιρό πάνω- κάτω κι έβαλε τη Νινή Ζαχά να του γράψει το ανεκδιήγητο Κάνε μου λιγάκι μμμ...Σύμφωνα τώρα με τον Δημήτρη, έναν φίλο που' χει πατήσει τα πενήντα και που βρέθηκε στη συναυλία της, κινδύνευσε να φάει τέτοια ντομάτα η άμοιρη η Amanda που θα έβγαζε τον πελτέ της για τον χειμώνα. Και πως να γινόταν διαφορετικά, αφού διανύαμε εποχές όπου το φτωχό ελληνικό κοινό διψούσε για τα live των σπουδαιότερων ξένων rock, metal και punk συγκροτημάτων (Alice Cooper, Talking Heads, Osibisa, Jethro Tull και Sniff' n' the Tears ήταν μερικοί μόνο από τους θρυλικούς καλλιτέχνες που έπαιξαν στη Λεωφόρο τον καιρό εκείνο)! Έτσι, η Amanda Lear έμεινε στη μνήμη των Ελλήνων ως disco- queen ή, ακόμη χειρότερα, ως μυστηριώδης transexual, πολλά χρόνια πριν την εμφάνιση της Στρέλλας του Κούτρα (οι συμπατριώτες μας, γνωστό τοις πάσι, ψοφάνε για κουτσομπολιό). Κανείς δε γνωρίζει αν η συγκεκριμένη Γαλλίδα κυρία με τη χαρακτηριστική μπάσα φωνή, που ανέκαθεν μου θύμιζε κάτι μεταξύ Nico και...κροταλία, και το 1.83 ύψος, είχε γεννηθεί πριν από 70 ακριβώς χρόνια ως άντρας με το όνομα Alain Tapp ή ως γυναίκα που τακίμιασε με τον υπερρεαλιστή Νταλί στα 60s κι είπαν να ταράξουν παρέα τα νερά της μουσικής και όχι μόνο βιομηχανίας. Υπήρξε φωτομοντέλο, μούσα του Νταλί, φίλη των Beatles, του πρόωρα χαμένου Brian Jones των Stones, του Andy Warhol και της Twiggy, διασκεύασε κομμάτι του Elvis Presley για τον πρώτο της δίσκο, φωτογραφήθηκε για εξώφυλλο των Roxy Music, κατέκτησε με ευκολία τα 70s και τα 80s περνώντας από διαφορετικά μουσικά είδη και εν συνεχεία ασχολήθηκε με τη συγγραφή βιβλίων, τα εικαστικά και τις τηλεοπτικές παρουσιάσεις. Το Enigma, πάντως, είναι κομματάρα, δικαίως την αναγόρευσε κάποτε σε disco- queen και δικαίως μάλλον τη θυμήθηκα κι εγώ!

ΠΟΙΑ ΑΦΙΣΑ ΠΡΟΤΙΜΑΤΕ ΑΠΟ ΤΙΣ ΔΥΟ;

Την απλή, τη λευκή;
ή την πιο σύνθετη, με σταφίδες;
Ο γραφίστας Γιώργος Ράκκος, πάντως, έκανε εξαιρετική δουλειά με το σχέδιο του Αλέκου Φασιανού. Παρακαλώ, καταθέστε τη γνώμη σας για το ποια αφίσα να κρατήσουμε από τις δύο που παρουσιάζω εδώ. Σας ευχαριστώ!

ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟΝ ΝΙΚΟΛΑΟ ΚΑΛΑΣ ΣΤΟ NOSOTROS!

ΠΟΙΗΤΙΚΕΣ ΑΝΙΧΝΕΥΣΕΙΣ 2: ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟΝ ΝΙΚΟΛΑΟ ΚΑΛΑΣ

12 Ιανουαρίου 2010, 20.00, «NOSOTROS» Θεμιστοκλέους


Ο ποιητής ΑΝΤΡΕΑΣ ΠΑΓΟΥΛΑΤΟΣ, συνεχίζοντας για τέταρτη περίοδο τους


κύκλους εκδηλώσεων «Ποιητικές ανιχνεύσεις» στο χώρο του «NOSOTROS»


Θεμιστοκλέους 66, Εξάρχεια, την Τρίτη 12 / 1 / 2010, στις 20.00,


παρουσιάζει ένα αφιέρωμα στον μεγάλο ποιητή και θεωρητικό της τέχνης


Νικόλαο Κάλας.


Εισηγητές οι ποιητές: ΚΩΣΤΑΣ ΚΡΕΜΜΥΔΑΣ, ΑΝΤΡΕΑΣ ΠΑΓΟΥΛΑΤΟΣ


Θα προβληθεί η ταινία του σκηνοθέτη ΑΝΤΩΝΗ ΤΣΑΒΑΛΟΥ
«ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΚΑΛΑΣ», 54΄. Παραγωγή: ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ.


Θ’ ακολουθήσει συζήτηση του σκηνοθέτη και των εισηγητών με το κοινό.


Η είσοδος είναι ελεύθερη.

ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΤΟΥ ΑΛΕΚΟΥ ΦΑΣΙΑΝΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΦΙΣΑ ΤΟΥ ΚΟΥΝΔΟΥΡΙΚΟΥ ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ!

Τηλεφώνησα του Αλέκου Φασιανού πολλούς μήνες μετά τα γυρίσματα του ντοκιμαντέρ, μα τώρα είχε φτάσει η σωστή ώρα. Ισχύει η πρόταση σας να μου φτιάξετε την αφίσα της ταινίας μου; τον ρώτησα! Βεβαίως, μου απάντησε, και χαίρομαι που ολοκληρώσατε την ταινία αυτή, διότι και για κάτι άλλο είχα δεσμευτεί που τελικά δεν έγινε ποτέ! Πήγα από το εργαστήριο του στου Παπάγου, μια πανέμορφη περιοχή, στην οποία όμως καταταλαιπωρήθηκα ώσπου να βρω ταξί γυρισμού στο κέντρο. Παρ' ότι συνάντησα έναν- δυο ανθρώπους στον προσωπικό χώρο εργασίας του, η αίσθηση που μου άφησε ο Φασιανός ήταν αυτή ενός καλλιτέχνη ασκητή. Ακριβώς το ίδιο ένιωθα από πολύ μικρός για όλους τους ανθρώπους που ασχολούνται με τα εικαστικά και ιδιαίτερα με τη ζωγραφική. Σήμερα θα ήθελα να μπορούσα να το πω για τους μουσικούς και για τους κινηματογραφιστές επίσης, γνωρίζω όμως πως καλώς ή κακώς δεν ισχύει. Ευγενής ο Φασιανός, μού χάρισε τούτο το μαγικό χαρτάκι με το πρόσωπο του σκηνοθέτη, του Νίκου Κούνδουρου συγκεκριμένα, μπροστά σε μια μηχανή λήψης κι από κάτω τα κεφάλια των σινεφίλ θεατών του. Μην το βλέπεις έτσι μικρό σε διαστάσεις το σχέδιο, μου είπε, ξέρεις τι ωραίο που θα βγει μεγεθυμένο στην αφίσα σου; Δεν έχω καμία αμφιβολία, αντιθέτως χαίρομαι για τη μεγάλη τιμή που έγινε τόσο σε μένα, όσο και στην ταινία. Ο γραφίστας μας το έχει ήδη παραλάβει και σε λίγες μέρες από τώρα η αφίσα θα είναι ετοιμοπαράδοτη στο Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου και στο 12ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Εικόνες 21ου αι. της Θεσσαλονίκης!

ΤΟ ΠΑΡΤΙ & ΤΑ ΔΩΡΑ ΤΩΝ ΦΙΛΩΝ ΤΗΣ ΝΤΟΡΑΣ ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΥ!

Χθες βράδυ θαύμασα πραγματικά την κοινωνικότητα, το χιούμορ και τα ψυχικά αποθέματα της Ντόρας Μπακοπούλου. Διότι, ούτε πας κάθε μέρα σε πάρτι με 57 καλεσμένους (!), ούτε βλέπεις να φεύγουν και οι 57 καλεσμένοι απ' το πάρτι με το δωράκι τους, είτε αυτό είναι ένα πλαστικό σκαμπό ή μια μυγοσκοτώστρα, είτε ένα βιβλίο του Νίτσε ή ένα μαύρο...σουτιέν! Δεν έχεις δει τίποτα, αυτό γίνεται κάθε χρόνο στο πρωτοχρονιάτικο πάρτι της Ντόρας! έσπευσε να με ενημερώσει η Έλλη Πασπαλά, βλέποντας με να βλέπω εμβρόντητος αυτό που γινόταν εν μέσω χειροκροτημάτων, μουσικής και πολλών γέλιων!

Γνώρισα και την κυρία Γιάννα Κατσαγιώργη, γνήσια καλλιτέχνιδα και χαρακτηριστικό έξω καρδιά παιδί του Υδροχόου! Τη θυμόσαστε; Υπήρξε η πρώτη ερμηνεύτρια της Παναγίας των Πατησίων του Μάνου Χατζιδάκι και του Νίκου Γκάτσου από την Πορνογραφία. Ας μην πω περισσότερα τώρα, θ' ακολουθήσει σύντομα ολόκληρο post- αφιέρωμα στην Κατσαγιώργη. Εδώ τη βλέπετε με τον φίλο της, τον συνθέτη Δημήτρη Λέκκα, με τον οποίο επίσης είχαν κάποια χρόνια να συναντηθούν.

Κάτι λένε ο Θόδωρος Κοτεπάνος με την Πασπαλά και τη Μπακοπούλου, πιθανώς ψάχνουν το ρεπερτόριο του μουσικού μέρους της βραδιάς. Τελικά η οικοδέσποινα μάς έπαιξε στο πιάνο θέματα του Ένιο Μορικόνε και ο Κοτεπάνος την εκτέλεση που' χε εμπνευστεί για το Ημερολόγιο του Νίκου Ξυδάκη της Μπαλάντας των αισθήσεων και των παραισθήσεων του Χατζιδάκι. Δυστυχώς μέχρι την ώρα που έφυγα από το πάρτι, η Πασπαλά δεν είχε τραγουδήσει ακόμη.

Έπειτα, πήραμε θέσεις για την κλήρωση των δώρων. Κλήρωση, που λέει ο λόγος, εφόσον όπως ήδη είπαμε, όλοι φύγαμε με κάτι! Ο όρος ήταν να ακούει ο καθένας το νούμερο που του αντιστοιχούσε (η ίδια η Ντόρα είχε μοιράσει προηγουμένως τους λαχνούς σα να ήταν...σοκολατάκια), να πηγαίνει στο κέντρο του σαλονιού, να παραλαμβάνει το δώρο του, να το ανοίγει μπροστά στο πλήθος και να δέχεται τις επευφημίες και το χειροκρότημα!

Όλα τα δώρα ήταν επιλογές της Ντόρας και της κόρης της, της Εβίτας, με πολύ αγάπη και τρελό χιούμορ στους φίλους τους! Άλλος έφυγε με ομπρέλα, άλλος με κόκαλο για τα παπούτσια του, με ελληνορθόδοξο ημερολόγιο τοίχου, με λεβάντα, με φασκόμηλο κλπ.

Διανομέας των δώρων και κονφερασιέ του πάρτι ανακηρύχθηκε ο θεατρικός σκηνοθέτης Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος! Ποιος έχει το 13; φώναζε και μετά Να ετοιμάζονται το 27 και το 49!

Ο Κοτεπάνος πάντως κέρδισε ένα δισκάκι καφενείου να κερνάει ελληνικό καφέ τους φίλους του στον λόφο του Στρέφη!

Στον, μοναδικό στο είδος του, ερμηνευτή Άρη Χριστοφέλλη έλαχε ένα ζευγάρι χάλκινα σκουλαρίκια! Πάνε και με τη γραβάτα σου, του φώναξε κάποιος κι αυτός για να τον δικαιώσει, ζήτησε από τον Θεοδωρόπουλο να του φορέσει το ένα σκουλαρίκι!

Στην Έλλη, πάλι, έπεσε ένα τσίγγινο μπολ για φυστίκια- αν θυμάμαι σωστά- ενώ σε μένα ένα άλμπουμ φωτογραφιών. Χρησιμότατο δώρο, αν σκεφτεί κανείς ότι δεν είχα αφήσει ούτε λεπτό τη φωτογραφική μηχανή απ' τα χέρια μου!

Τη Ντόρα Μπακοπούλου τη γνωρίζω καλά και κάνουμε στενή παρέα τον τελευταίο καιρό. Χθες, πάντως, συνειδητοποίησα πώς, εκτός από σπουδαία μουσικός, είναι κι ένας απόλυτα ισορροπημένος και γενναιόδωρος άνθρωπος! Την ευχαριστώ για την τιμή της πρόσκλησης στο πάρτι της και για όλη αυτή την ομορφιά που αναδύθηκε μεταξύ των ανθρώπων!

ΣΩΤΗΡΙΑ ΛΕΟΝΑΡΔΟΥ: ΑΦΗΣΤΕ ΤΗΝ ΣΤΗΝ ΗΣΥΧΙΑ ΤΗΣ!

Εδώ και αρκετές μέρες βλέπω να μπαίνουν στο blog άνθρωποι που ψάχνουν στο google με τρεις μόνο λέξεις: Σωτηρία Λεονάρδου καρκίνος. Με ένα σερφάρισμα στο διαδίκτυο επίσης έπεσα κι εγώ πάνω σε σελίδες (μάλλον κουτσομπολίστικες), οι οποίες μιλούν για δύσκολες ώρες που περνά η ερμηνεύτρια, για σοβαρή ασθένεια της κλπ. Κάπου μάλιστα είδα να ταυτίζουν την περίπτωση της Σωτηρίας μ' αυτήν ενός συναδέλφου της, ο οποίος είναι γνωστό ότι παλεύει εδώ και χρόνια με τον καρκίνο. Σήμερα το μεσημέρι επικοινώνησα με τη μοναχοκόρη της, την Ελένη, η οποία με ενημέρωσε πως τώρα είναι καλύτερα και αναρρώνει στην οικία της. Επειδή γνωρίζω πόσο αξιοπρεπής άνθρωπος είναι η αγαπημένη φίλη καλλιτέχνιδα, αλλά επειδή βλέπω και ότι οι φήμες ειδικά στο διαδίκτυο οργιάζουν, ας ενημερώσω από δω ότι πράγματι η Σωτηρία αντιμετώπισε μια περιπέτεια με την υγεία της, ότι όποιος περνάει δύσκολες ώρες δε σημαίνει ντε και καλά καρκίνος και, το βασικότερο, ότι αυτή τη στιγμή ξεκουράζεται ώστε σε λίγο καιρό να επανέλθει στη μουσική και στο θέατρο που τόσο αγαπάει. Σωτηρία, βάστα γερά! Σιδερένια και σύντομα πάλι κοντά μας!

Ο ΚΩΣΤΑΣ ΜΠΑΛΑΧΟΥΤΗΣ ΚΑΙ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΛΑΪΚΟΥ ΤΡΑΓΟΥΔΙΟΥ ΣΤΟ ΚΑΝΑΛΙ 1 ΤΟΥ ΠΕΙΡΑΙΑ

Με αφορμή την κυκλοφορία της σειράς Η ιστορία του λαϊκού τραγουδιού σε βιβλίο και dvd με το περιοδικό Τηλέραμα, ο δημοσιογράφος, συγγραφέας και ερευνητής Κώστας Μπαλαχούτης θα βρίσκεται στο στούντιο, καλεσμένος της σημερινής εκπομπής μου στο Κανάλι 1 του Πειραιά (www.kanaliena.gr) στους 90,4. Για μία ώρα, από τις 17.00 έως τις 18.00 το απόγευμα, θα μιλήσουμε για την έκδοση και θα σας παίξουμε παλιά λαϊκά τραγούδια του Καζαντζίδη, του Βαμβακάρη, του Άκη Πάνου κ.α. Τις επιλογές των τραγουδιών ειδικά για σήμερα ανέλαβε ο ειδήμων Μπαλαχούτης. Συντονιστείτε!
ΚΚΚ
* κι εδώ (http://www.enet.gr/?i=news.el.texnes&id=118551) θα βρείτε στη σημερινή Βιβλιοθήκη της Ελευθεροτυπίας το τελευταίο άλμπουμ του Ντέμη Ρούσσου στο Ντιβάνι του Δισκαναλυτή της Λένας Πλάτωνος & του bosko!

ΑΠΟ ΣΗΜΕΡΑ ΜΕ ΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ "ΤΗΛΕΡΑΜΑ" Η ΣΕΙΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΛΑΪΚΟΥ ΤΡΑΓΟΥΔΙΟΥ!

Επιτέλους σήμερα κυκλοφορεί με το περιοδικό Τηλέραμα η σειρά που σκηνοθέτησα για την Ιστορία του λαϊκού τραγουδιού. Πρόκειται για οχτώ ωριαία dvd τα οποία περιέχουν οπτικοακουστικά ντοκουμέντα και τις μαρτυρίες ανθρώπων όπως ο Μίκης Θεοδωράκης, η Γιώτα Λύδια, ο Γιώργος Νταλάρας, ο Γιώργος Μαργαρίτης, η Πίτσα Παπαδοπούλου, ο Μιχάλης Μενιδιάτης, ο Χρήστος Νικολόπουλος, ο Λευτέρης Παπαδόπουλος, ο Γιώργος Χρονάς, ο Στέλιος Βαμβακάρης κ.α. Κάθε dvd θα συνοδεύεται από έναν τόμο με λήμματα που αφορούν την ιστορία του ελληνικού λαϊκού τραγουδιού και που έγραψε ο δημοσιογράφος Κώστας Μπαλαχούτης, διευθυντής του περιοδικού ΟΑΣΙΣ, ο οποίος με κάλεσε πριν από δυο χρόνια περίπου και μου ανάθεσε τη σκηνοθεσία της σειράς. Τον ευχαριστώ για την εμπιστοσύνη του, για τις γνώσεις του και για την ευκαιρία που μου έδωσε να γνωρίσω σε βάθος κι εγώ σημαντικούς λαϊκούς δημιουργούς, συνθέτες, τραγουδιστές και οργανοπαίχτες. Ευχαριστώ ακόμη τον Κώστα Σάκκαρη, παραγωγό του project και διευθυντή της εταιρείας Victory Media, καθώς και τους συνεργάτες μου, τον δ/ντή φωτογραφίας Δημήτρη Θεοδωρόπουλο, τον μοντέρ Αλέξανδρο Σεϊταρίδη, την ενδυματολόγο Μιράντα Θεοδωρίδου, τις μακιγιέζ Ελίνα Μαυράκη- Ιωάννα Λυγίζου και τον ηχολήπτη Φάνη Καραγιώργο, αφού όλοι μαζί αντιμετωπίσαμε κι αυτή τη δουλειά, την προορισμένη για την αγορά του dvd, σα να ήταν καθαρά κινηματογραφική! Η προσφορά του Τηλεράματος με τους τόμους και τα dvd της Ιστορίας του λαϊκού τραγουδιού θα ολοκληρωθεί σε οχτώ εβδομάδες από σήμερα!

ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ IV: ΜΑΡΙΑ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗ

Σήμερα, του Αϊ- Γιάννη, συμπληρώνεται ένας χρόνος από την αναχώρηση της Μαρίας Δημητριάδη. Η κιθαρίστρια Στέλλα Κυπραίου μας έκανε ένα πολύτιμο δώρο, ανεβάζοντας στο youtube οπτικοακουστικά ντοκουμέντα από μια παλιά εκπομπή της δεκαετίας του 1980, στην οποία συνόδευσε την ερμηνεύτρια σε τραγούδια του Μάνου Χατζιδάκι. Στο πιάνο είναι ο Στέφανος Κορκολής, τότε που πριν γίνει ποπ σταρ, συνήθιζε να εμφανίζεται στην ελληνική τηλεόραση, παίζοντας ακόμη και με τη Φλέρυ Νταντωνάκη. Το 1985 ο Μάνος Χατζιδάκις ηχογράφησε με τη φωνή της Δημητριάδη τον κύκλο Για την Ελένη ως τη δεύτερη αναθεωρημένη έκδοση του συγκεκριμένου έργου, που είχε πρωτοβγεί το ΄78 με ερμηνευτή τον Στέλιο Μαρκετάκη. Απρόβλεπτη η συνάντηση τους, αν υποτεθεί πως ο συνθέτης δε συμπαθούσε ιδιαίτερα τις φωνές- λάβαρα, εξαιρουμένης της Φαραντούρη, με την οποία άλλωστε είχαν συνεργαστεί από το 1966 (σε ένα σπάνιο τραγούδι από τον Καπετάν- Μιχάλη). Λέγεται μάλιστα πως, πέραν του εύρους της φωνής της, ο Χατζιδάκις είχε εντυπωσιαστεί από το έντονο βάψιμο και το κάπως εκκεντρικό- για την εποχή- look της Δημητριάδη, γι' αυτό και αποφάσισε να της δώσει σε δεύτερη εκτέλεση (ή, μάλλον, τρίτη, αφού είχαν μεσολαβήσει κι οι ηχογραφήσεις με την ρεμπέτισσα Αλεξάνδρα) έναν κύκλο καθαρόαιμων λαϊκών τραγουδιών σε στίχους του Μιχάλη Μπουρμπούλη. Κρίμα που δεν ηχογραφήθηκαν κι άλλα τραγούδια του με τη φωνή της! Έτσι, το παρόν ντοκουμέντο, στο οποίο η Μαρία Δημητριάδη αποδίδει Τ' αστέρι του βοριά, από την ταινία America- America του Καζάν, σε στίχους του Νίκου Γκάτσου, είναι μια καλή αφορμή να φέρουμε στη μνήμη τον πρόωρο θάνατο της ακριβώς ένα χρόνο πριν. Ακόμη μία μεγάλη ερμηνεία στο εκτός δισκογραφίας πλαίσιο.

ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ ΙΙΙ: BILLIE HOLIDAY

Οι στίχοι του Strange Fruit μιλούσαν για κάτι περίεργα φρούτα που καλλιεργούνται στο Νότο. Το ποίημα αναφέρεται μεταφορικά σ' ένα λιντσάρισμα, όπου βασανισμένοι μαύροι με παραμορφωμένο στόμα και βγαλμένα μάτια κρέμονται από ένα σχοινί που είναι δεμένο σε δέντρο...Η Billie διστάζει στην αρχή, διότι αυτά τα λόγια δεν έχουν καμία σχέση με τα ερωτικά τραγούδια του ρεπερτορίου της...Το πρώτο βράδυ που η Billie συνειδητοποιεί πραγματικά τη σημασία του Strange Fruit, θα το τραγουδήσει με τόση συγκίνηση, που δάκρυα θα κυλήσουν στα μάγουλα της...Για πρώτη φορά αυτό το τραγούδι αναφέρεται χωρίς διφορούμενα στο ζήτημα της ρατσιστικής βίας...Το Strange Fruit είναι το πρώτο αμερικανικό protest song (τραγούδι διαμαρτυρίας) που έχει μήνυμα και που η επίδραση του θα έχει διάρκεια. Θα αποτελέσει το λάβαρο των μαύρων στον πόλεμο κατά του λιντσαρίσματος και τον ύμνο για όλα τα θύματα του ρατσισμού. Την ίδια εποχή, στον Νότο των Ηνωμένων Πολιτειών, μαθαίνουν τα μαύρα παιδάκια να μην κοιτούν ποτέ κατάματα τους λευκούς...Ο μαύρος πρέπει να παραμείνει στη θέση του και κάθε παράβαση αυτού του κανόνα τιμωρείται αυστηρά. Μέχρι και με θάνατο. Ο μαύρος κρεμιέται, καίγεται, δένεται στον προφυλακτήρα του αυτοκινήτου που σέρνεται σ' όλη την πόλη...Η Billie ερμηνεύει κάθε βράδυ το Strange Fruit στο τέλος του προγράμματος...Η δραματική οξύτητα φτάνει στο απόγειο της όταν προφέρονται τα τελευταία λόγια It is a strange and bitter crop (Τι παράξενη και πικρή σοδειά)...Η Billie χαμηλώνει το κεφάλι. Απόλυτο σκοτάδι. Δεν θα τραγουδάει τίποτε άλλο μετά το Strange Fruit...
kkkk
* αποσπάσματα από τη βιογραφία Billie Holiday της Sylvia Fol, σε μετάφραση της Άννυς Κολύβα

ΣΚΙΕΣ & ΣΑΒΒΟΝΙΡΑΜΑΤΑ!

Η Μαρίζα Κωχ, η Αλίκη Καγιαλόγλου, ο Νίκος Οικονομίδης και ο Διονύσης Σαββόπουλος τραγουδούν με μια φωνή το Πότε θα κάνει ξαστεριά μέσα στην αίθουσα του Μετρό Συντάγματος, στην οποία βέβαια δε γινόταν και το αδιαχώρητο, όπως θα περίμενε κανείς! Αυτό πρόλαβα ν' ακούσω κι αυτό κατέγραψα από τα πλάγια της σκηνής! Ή μάλλον την ώρα που έφτανα έπεσα πάνω στη νεαρή Βασιλική Καρακώστα που ερμήνευσε συγκλονιστικά και με εξέπληξε ευχάριστα ένα παραδοσιακό ποντιακό τραγούδι.

Σαν σκιές από τα 70s αποχώρησαν από το stage η Μαρίζα με τον Νιόνιο, ο Ποιητής με τη Φωνή του τουλάχιστον για την περίοδο της νιότης τους. Τους έβλεπα και εν ριπή οφθαλμού πέρασαν από μπροστά μου το Ροντέο, το Κύτταρο, η Μεταπολίτευση, οι μπουάτ της Πλάκας, ο Αριστοφάνης που γύρισε από τα θυμαράκια, ο συχωρεμένος ο Ντάλλας, ο φίλος μου ο Τσιλογιάννης που ζει στην Ολλανδία, η beat ποίηση του Γιάννη Bach Σπυρόπουλου, το ντοκιμαντέρ- όνειρο που αξιώθηκα να εκπληρώσω (πως πέρασε κιόλας μία πενταετία; Απίστευτο)! Ο ίδιος ο Σαββόπουλος με επανέφερε στο χλιαρό σήμερα με την εξής ανακοίνωση: Και τώρα ας υποδεχτούμε τους Ονιράμα σε ένα αφιέρωμα στο rock των 60s! Οι Ονιράμα ανέβηκαν και ο Σαββόπουλος ξεκίνησε να τραγουδά μαζί τους το OH, Carol! Εκεί είπα πως ήταν ώρα να την κάνω κι εγώ...Σ' ευχαριστώ, Διονύση, να' σαι πάντα καλά, γερός και δημιουργικός, αλλά Ονιράμα δε θα πάρω!

ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ- ΜΑΡΙΖΑ ΚΩΧ ΣΤΗ ΣΚΗΝΗ ΜΑΖΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ 40 ΧΡΟΝΙΑ!

Αυτή η φωτογραφία- ντοκουμέντο είναι του 1969, τότε που ο Διονύσης Σαββόπουλος με τα Μπουρμπούλια του και τη Μαρίζα Κωχ εμφανίζονταν στο Ροντέο, το πρώτο rock ή έστω εναλλακτικό στέκι της νυχτερινής Αθήνας. Στα αριστερά μάλιστα της φωτογραφίας, όποιος προσέξει θα δει το σήμα της χούντας πάνω στο κουτάκι με τα σπίρτα! Έκτοτε, ο Νιόνιος και η Μαρίζα χάθηκαν μέσα στα χρόνια και ο καθένας τράβηξε τη δική του πορεία. Αναμφισβήτητα όμως η Κωχ υπήρξε η μόνη που οι διασκευές της στα τραγούδια του Σαββόπουλου συχνά ξεπερνούσαν τις πρωτότυπες εκτελέσεις του δημιουργού τους.

Αναφέρω ενδεικτικά τα Δημοσθένους λέξις, Οι μάγοι, Σαν τον Καραγκιόζη και το απόσπασμα από τον Μπάλο, ενώ θα ήταν παράβλεψη να αφήσω εκτός τη μπαλάντα σε μουσική και στίχους της τραγουδοποιού και ερμηνεύτριας με τίτλο Για τον Διονύση. Για μένα η καλλιτεχνική σχέση Σαββόπουλου- Κωχ, στις δεκαετίες τουλάχιστον 1960 και ΄70, ήταν κάτι σαν την αντίστοιχη των Dylan- Baez στις ΗΠΑ, τηρουμένων των αναλογιών βέβαια. Σήμερα το βράδυ οι δυο τους θα ξαναβρεθούν μαζί στη σκηνή και πάλι μετά από τέσσερις δεκαετίες! Η Μαρίζα Κωχ είναι καλεσμένη του Διονύση Σαββόπουλου στη σειρά εκδηλώσεων για τη sixties περίοδο του, Το περιβόλι του τρελού κλπ., μια σειρά εορταστικών εκδηλώσεων που εδώ και καιρό έκαναν την Αθήνα ολόκληρη να μιλάει για τον πατέρα των Ελλήνων τροβαδούρων. Από τις 18.00 το απόγευμα, περάστε από την αίθουσα του Μετρό της πλατείας Συντάγματος, όπου ο Διονύσης Σαββόπουλος με την ενορχηστρωτική επιμέλεια της Εστουδιαντίνας Μαγνησίας θα καλέσει στη σκηνή τους φίλους του Μαρίζα Κωχ, Αλίκη Καγιαλόγλου, Γιώργο Δημητριάδη, Βασιλική Καρακώστα, Πάνο Μουζουράκη κ.α. Η συγκίνηση θα είναι μεγάλη και η είσοδος ελεύθερη!

ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ ΙΙ: ΒΙΚΥ ΜΟΣΧΟΛΙΟΥ

Ο Μάνος Χατζιδάκις είχε χαρακτηρίσει τη φωνή της βιολοντσέλο του ελληνικού τραγουδιού. Δεν συνεργάστηκαν ποτέ, τραγούδησε όμως το Ειμ' αητός χωρίς φτερά σε ενορχήστρωση του Σταύρου Ξαρχάκου. Ο Μίκης Θεοδωράκης έγραψε γι' αυτήν μερικά από τα Θαλασσινά φεγγάρια του, που κυκλοφόρησαν μετά το 1974, αν κι είχαν ηχογραφηθεί από το ΄66. Με τον κύκλο Μετανάστες σε στίχους Γιώργου Σκούρτη και το Μιλώ για τα παιδιά μου, ο Γιάννης Μαρκόπουλος απέδειξε πως υπήρχε κι ένα εσωστρεφές πολιτικό τραγούδι τα χρόνια εκείνα. Μας τη σύστησε ο Ξαρχάκος στο παράθυρο ενός καμπαρέ της Τρούμπας του ΄60 για ν' ακολουθήσουν ο Ζαμπέτας, ο Καλδάρας, ο Σπανός και από τη νεότερη γενιά ο Κραουνάκης. Εγώ τη συνάντησα στην παρουσίαση του τελευταίου δίσκου της, απέναντι από το Ωδείο Ηρώδου Αττικού, μέρα μεσημέρι. Ήταν στην ουσία ένας δίσκος- μνημόσυνο, παρ' όλο που περιείχε ολοκαίνουργια τραγούδια πολλών συνθετών (Μιχάλη Κουμπιού, Δημήτρη Παπαδημητρίου, Δήμητρας Γαλάνη, Μανώλη Λιδάκη κ.α.) Παραδίπλα, ο Μίκης, η Μαργαρίτα, η Λαϊκή Ορχήστρα του και η Εύα Κοταμανίδου έδιναν ταυτόχρονη συνέντευξη Τύπου για μια θεατρική παράσταση. Εκείνη φορούσε ένα κόκκινο πουά μίνι, λεπτοκαμωμένη και αεράτη, με την αρρώστια της στο τελευταίο στάδιο. Είχε ακόμη το χιούμορ της: Βίκυ ή Μίκη; ήρθε και μας είπε, στους δημοσιογράφους, θέλοντας να μάθει ποιοι ήμασταν εκεί γι' αυτήν και ποιοι για τον Θεοδωράκη. Αργότερα, τη βρήκα στο Α΄Νεκροταφείο στην κηδεία του Γρηγόρη Μπιθικώτση. Ήμουν με τον Στέλιο Βαμβακάρη, του οποίου έκανε αγάπες σαν τον είδε. Είστε καλά, κυρία Μοσχολιού; τη ρώτησα με πραγματικό ενδιαφέρον. Είμαι καλά, μανάρι μου, σ' ευχαριστώ, μου απάντησε χαμογελαστή με τη γνώριμη μάγκικη εκφορά του λόγου της. Όλοι ξέραμε όμως, κι εμείς και προπάντων αυτή, ότι λίγους μήνες μετά θα πήγαινε να συναντήσει τον Μπιθικώτση. Τίποτα δεν αμαύρωσε την εικόνα της μέσα μου, ούτε οι κατά καιρούς παλαιοημερολογίτικες κορώνες της, ούτε τα σημαιάκια της Νέας Δημοκρατίας σε εκείνο το εκλογικό σκοτσέζικο ντουζ που' χε υποστεί η λεγόμενη συντηρητική παράταξη. Κι εσείς εδώ; την είχε ρωτήσει όλο ειρωνία ένας θρασύς ρεπόρτερ. Ναι, γιατί εσύ τι είσαι, πασοκτζής και παραξηγήθηκες; του' χε απαντήσει live και τον έβαλε στη θέση του με την ακομπλεξάριστη και γνησίως λαϊκή αντίδραση της. Ο Νίκος Γκάτσος εμμέσως πλην σαφώς υποκλίθηκε στο μεγαλείο της φωνής της, όταν τη συμπεριέλαβε μαζί με την Αλεξίου στα δύο τραγουδιστικά πρότυπα της συφοριασμένης Παναγίας των Πατησίων του, για την Πορνογραφία του Χατζιδάκι. Ίσως είναι υπερβολή να την πούμε σημαντικότερη Ελληνίδα ερμηνεύτρια, η απόδοση της όμως σε τραγούδια σαν το Πέρα από τη θάλασσα του Γιάννη Μαρκόπουλου και του Ερρίκου Θαλασσινού, αποδεικνύει πως υπήρξε πράγματι μεγάλη και αναντικατάστατη!

ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ Ι: DUSTY SPRINGFIELD

Φέτος θα φορεθούν πολύ τα 60s, έτσι τουλάχιστον λένε κάποιοι που κόπτονται μάλλον για το life- style μας! Το Ne me quitte pas του Jacques Brel (If you go away, αν προτιμάτε την αγγλική βερσιόν) είναι ένα τραγούδι- διαμάντι που το' χει ερμηνεύσει ο κόσμος όλος και πρόσφατα ο δικός μας Vassilikos στο θεσπέσιο Vintage του. Από εκείνη την περίοδο, κρατώ την κλασική εκτέλεση της αγαπημένης Dusty Springfield, που μπορεί να μην ήταν ακόμη ένα παιδί των λουλουδιών, με την αντισυμβατική στάση ζωής της όμως τάραξε για τα καλά τη συντηρητική βρετανική κοινωνία, ακόμη κι αν βρισκόμαστε στα 1967, όπου το Λονδίνο είχε βουλιάξει μεσ' στα παραισθησιογόνα. Ένα μεγάλο τραγούδι, μια μεγάλη τραγουδίστρια και μια μεγάλη αξεπέραστη ερμηνεία! Υποκλίνομαι!

TAKE ME TO THE HOSPITAL!

Μπαινοβγαίνω στο νοσοκομείο τις τελευταίες μέρες, παρακολουθώντας την καλυτέρευση της υγείας της μητέρας μου...Παίζω πάντα με τα αδέσποτα σκυλιά στο προαύλιο για λίγο και όποτε δω συγγενείς ασθενών που θυμάμαι την περίπτωση τους, πιάνω την κουβέντα...Χθες συνάντησα εκείνη τη γυναίκα και την κόρη του ανθρώπου που υπέστη αιμορραγικό εγκεφαλικό...Κάθονταν στο σαλόνι και έκλαιγαν γοερά, περιμένοντας τί άραγε;...Τις ρώτησα αν τον εγχείρησαν, αν του άνοιξαν το κεφάλι...Έγνεψαν κι οι δυο καταφατικά και απελπισμένα...Μην απογοητεύεστε, μπορεί να συνέλθει, τους κάνω και τους θυμίζω την περίπτωση μιας τραγουδίστριας που την είχαμε ξεγραμμένη κι αυτή όχι απλά συνήλθε, αλλά έβγαλε και δίσκο...Παραπέρα σκαλώνει το βλέμμα μου σε δύο πελώρια χρυσοποίκιλτα εικονίσματα του Χριστού και της Παναγίας...Μια λεπτοκαμωμένη κοπέλα πλησιάζει, τα φιλάει ευλαβικά και σταυροκοπιέται...Αν δεν ήταν τόσο καλοντυμένη, θα πίστευα πως επρόκειτο για ασθενή και όχι επισκέπτρια...Μου φαίνεται πολύ κακόγουστη η κίνηση της...Ίσως αν τα εικονίσματα αυτά ήταν μιας κάποιας τεχνοτροπίας και όχι σα να βγήκαν από βιβλίο θρησκευτικών του δημοτικού, να με συγκινούσαν λίγο και μένα τον άπιστο...Τις προάλλες που αγωνιούσα, έπιασα και μελέτησα τον βίο της Αγίας Παρασκευής...Σίγουρα η Φλέρυ Νταντωνάκη θ' αποτελούσε την μετενσάρκωση της στον 20ο αι., αν υφίσταται το μυστήριο τούτο...Όταν χτύπησαν οι καμπάνες από το παρεκκλήσι του Θριάσιου, οι αδέσποτοι σκύλοι στο προαύλιο εξαγριώθηκαν κι άρχισαν να φέρνουν βόλτες ως αλλόφρονες...Όποτε μπαίνω στο δωμάτιο της μάνας μου, συγκινούμαι απ' την εικόνα ενός νεαρού που κάθεται επί 24ωρου βάσεως σε μία καρέκλα δίπλα στο κρεβάτι της γριάς άρρωστης μητέρας του...Πήρε άδεια από τη δουλειά του, μου εξηγεί η δική μου μάνα, για να τη φροντίζει με τα χέρια του. Την ταΐζει, την πλένει, την καθαρίζει...Χαμογελάω...Έπειτα τον βλέπω που απολαμβάνει κι αυτός την καλυτέρευση της μητέρας του...Σηκώνεται απ' την καρέκλα, την αγκαλιάζει, της τσιμπάει τα μάγουλα σα να' ναι το μωρό παιδί του...Σήμερα έφεραν ένα ζελέ στη μάνα μου, τη διαβητική, και το βλέμμα της άστραψε όλο ληγούρα...Με την πρώτη κουταλιά την είδα να μαραίνεται...Σκέτη αηδία, μου λέει, δεν έχει ίχνος ζάχαρης...Ξεκαρδίζομαι...Αυτά που ήξερες να τα ξεχάσεις, της υπενθυμίζω με ψεύτικο θυμό για να ακούσω το φοβερό: Καλά, καλά, άσε εσύ από τώρα μια lacta στο ψυγείο να τη βρω όταν γυρίσω και τα ξαναλέμε...Σκέφτομαι πως είναι χειρότεροι απ' τα πρεζάκια της Ομόνοιας οι διαβητικοί με τη ζάχαρη...Βγαίνω στον διάδρομο να τηλεφωνήσω στον Βασιλικό για την επερχόμενη συνέντευξη μας...Η θέα από το παράθυρο του τέταρτου ορόφου του Θριάσιου με τη θάλασσα της Ελευσίνας και τα φώτα αυτής της πόλης- χωριό θυμίζει εικαστικό από δίσκο του Κ. Βήτα...Μέχρι να επιστρέψω στο δωμάτιο της μάνας μου, ατάκες συγγενών φτάνουν ανακατεμένες στ' αυτιά μου σαν την αμιξάριστη ηχητική μπάντα δραματικής ταινίας...Του βάλανε δύο μπουκάλες αίμα/ πάει καλά, τη Δευτέρα βγαίνουμε/ είναι σοβαρά ακόμα/ Μαρία, μην κλαις, κάνουν ότι μπορούν/ μου ζήτησε ψαλιδάκι να της κόψω τα νύχια/ φωνάχτε μια νοσοκόμα, ο ορός δε στάζει πια...Πιθανώς γίνομαι ενοχλητικός που τρίβω κάθε 5 λεπτά τα χέρια της μάνας μου με αλκοολούχο αντισηπτικό τζελ, αλλά πρέπει...Μυρίζω τα μαλλιά της...Θα λουστείς; ρωτάω...Έρχεσαι να μου κρατάς το σωληνάκι και τη μπουκάλα του ορού; απαντάει και γελάμε...Εσείς το ξέρατε ότι η υπερκατανάλωση ντεπόν ρίχνει τον αιματοκρίτη;...Μου το' παν οι γιατροί...Νιώθω την ανάγκη να τηλεφωνήσω σ' αυτόν τον ηλίθιο γιατρό που πήγαμε στις αρχές Νοεμβρίου, που δεν διέγνωσε τίποτα της προκοπής και που όταν του έλεγα μέχρι πριν μια εβδομάδα ότι η γυναίκα αδυνατίζει και πονάει πολύ στον λαιμό, μας απόφευγε συστήνοντας ντεπόν και πάλι ντεπόν ώσπου να περάσει- και καλά- ο πόνος...Μόλις χθες έμαθα ότι την περασμένη Πέμπτη πέθανε ο Νίκος Κακαουνάκης ύστερα από εγχείρηση ρουτίνας στον Ευαγγελισμό...Γι' αυτό άραγε, αναρωτιέμαι, μας είδαν με την Κωχ και πέσανε πάνω στη μάνα μου με πρωτοφανή ιατρικό ζήλο;...Σου λέει Χάσαμε εδώ μέσα έναν διάσημο, μην την ξαναπάθουμε... Αστειεύομαι...Αν δεν έκαναν ότι έκαναν οι γιατροί του Ευαγγελισμού, ακόμη ποιος ξέρει σε τι κατάσταση θα βρισκόμασταν...Κι η μάνα μου κι εγώ...Ας είναι καλά οι άνθρωποι...Λίγο πριν φύγω, ρωτάω αν θέλει κάνα βιβλίο να της φέρω μαζί με τα πρεσβυωπικά γυαλάκια της...Τα σταφύλια της οργής, μου απαντάει, αφού ποιος ξέρει αν θα ξαναφάω σταφύλια από δω και πέρα...Μαζί με εμάς, γελάνε με την καρδιά τους κι οι άλλες τέσσερις ηλικιωμένες κυρίες του θαλάμου...Πάω να την κάνω, αύριο πάλι...

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΓΙΑΝΝΗ ΑΓΓΕΛΑΚΑ: "ΔΕΝ ΕΙΜΑΙ ΜΕ ΚΑΝΕΝΑΝ, ΕΙΜΑΙ ΜΕ ΤΑ ΔΕΝΤΡΑ, ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ, ΤΑ ΦΙΔΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΣΑΥΡΕΣ"!

Η πρώτη συνέντευξη για τη νέα χρονιά στα διαδικτυακά Άσματα και Μιάσματα είναι αυτή που μου παραχώρησε ο Γιάννης Αγγελάκας πριν από ένα μήνα. Η πρώτη επίσης συνέντευξη που έπαιρνα στη ζωή μου μέσω skype, αλλά και η πρώτη που έδινε με τον ίδιο τρόπο ο συνεντευξιαζόμενος καλλιτέχνης. Αυτός άλλωστε μου το πρότεινε, μιας και δεν υπήρχε το χρονικό περιθώριο μέχρι την επόμενη άφιξη του στην Αθήνα από τη Θεσσαλονίκη. Αμφότεροι, το βρήκαμε διασκεδαστικό και ελαφρώς αντεργκράουντ. Με αφορμή, λοιπόν, την ολόφρεσκη έκδοση του soundtrack για την κινηματογραφική Ψυχή βαθιά του Παντελή Βούλγαρη, ο Γιάννης Αγγελάκας μίλησε όχι μόνο γι' αυτό, αλλά και για πολλά άλλα θέματα που ήθελα εδώ και χρόνια να τον ρωτήσω. Δική του επίσης η επιθυμία να ντυθεί η συνέντευξη του με φωτογραφίες που τράβηξε ο φτηνιάρικος φακός μου, κατ' ευθείαν από την οθόνη του υπολογιστή, εν είδει ενός πιο παραστατικού τρόπου παρουσίασης. Τέλος, εφόσον εγώ ακόμη δεν έχω skype, ευχαριστώ την Λένα Πλάτωνος για τη φιλοξενία και για τη Ρόζα- Ροζαλία που τραγούδησε στον Αγγελάκα κι εκείνος γελούσε σαν παιδάκι που ξανάκουγε τριάντα χρόνια μετά τη Λιλιπούπολη.
Του Αντώνη Μποσκοΐτη (αναδημοσίευση από το τεύχος 167 του διφώνου)

Μέσα στην επέλαση του new wave πρωτοήρθατε σε επαφή με τη μουσική του Μάνου Χατζιδάκι, όταν την ίδια περίοδο έπεσε στα χέρια σας το βινύλιο με το έργο Για την Ελένη. Αληθεύει η ιστορία αυτή;
Δεν ήταν μόνο το Για την Ελένη. Από τη Μεταπολίτευση και μετά, εμείς ήμασταν δεκατεσσάρων ετών. Όταν βρεθήκαμε μέσα στο rock και αργότερα, το ΄78- ΄79 στο punk, το οποίο τάραξε τα νερά, θυμάμαι να την αράζουμε ελεύθερο κάμπινγκ στην Κρήτη. Εποχές που οι νέοι ζούσαν καλύτερα από σήμερα. Εκεί, λοιπόν, σε κάτι ερημικά καφενεία στην άκρη του κόσμου, θ' ακούγαμε πάντα και το Χαμόγελο της Τζοκόντας. Τα απογεύματα, με τσάι ή ρακές στη δύση του ήλιου! Είναι ένα πράγμα που έχει καταγραφεί πολύ ισχυρά μέσα μου. Εκεί ακριβώς ήρθε και το Τρίτο Πρόγραμμα, η γνωριμία μου με τη Λένα Πλάτωνος, τη Λιλιπούπολη και τη Ρόζα- Ροζαλία, την οποία είχα μόλις την τύχη να μου την τραγουδήσει η Λένα από το skype! Παρ' όλο, λοιπόν, που ήμασταν φτωχόπαιδα και δεν μας πολυάρεσε η κοινωνία της εποχής, μέσα από το Τρίτο Πρόγραμμα και τον Χατζιδάκι βρήκαμε συγγένειες. Θεωρούσαμε ότι ήταν δικοί μας άνθρωποι, άσχετα αν δεν έπαιζαν ηλεκτρικές κιθάρες ή τύμπανα.
Εσείς διασκευάσατε με τον Βελιώτη το Κάθε τρελό παιδί του Χατζιδάκι. Σας ερωτώ, πώς βλέπετε το ελληνικό τραγούδι τη στιγμή που εδώ και αρκετά χρόνια κατηγορείται ότι βρίθει από δημιουργούς- υδροκέφαλα του Χατζιδάκι;
θεωρώ τον εαυτό μου πάνω απ' όλα ακροατή. Πολλές φορές έχω μιλήσει κι έχω κάνει κριτική με αποτέλεσμα να παρεξηγούμαι ότι βγαίνω και κατακρίνω για να ευλογήσω τα γένεια μου. Έχω φάει μια επίθεση του στυλ δηλαδή δεν σου αρέσει τίποτα, ώστε εσύ είσαι ο καλύτερος; Δεν είναι εκεί όμως το θέμα. Δεν έχω το δικαίωμα να μιλάω ως ακροατής; Ανέκαθεν θεωρούσα ότι αποκλίνω από το γίγνεσθαι του ελληνικού τραγουδιού κι ότι κρατάω μια δική μου πορεία, την οποία ο καθένας μπορεί να κρίνει και να μου πει ότι θέλει. Μη μου στερεί όμως το δικαίωμα να εκφράζομαι ως ακροατής και ως άνθρωπος που ζω σε μια χώρα, στην οποία υποτίθεται ότι η τέχνη μπορεί ν' ανοίξει τα μυαλά των ανθρώπων, αντί να συντηρείται η ανοησία τους και να υμνείται η μετριότητα τους. Και στην Ελλάδα είχαμε μια μερίδα δημοσιογράφων, εκπροσώπων του κατεστημένου, που συντηρούσαν μία λαϊκή μουσική. Φτάνοντας στα σημερινά χάλια, είδαμε πώς αυτή η λαϊκή μουσική τελικά ήταν σκέτος λαϊκισμός. Αφήνω εκτός τον Χατζιδάκι και μερικές άλλες χρυσές εξαιρέσεις. Δε γίνεται, λοιπόν, να μη βρίθει τώρα το τραγούδι από υδροκέφαλα του Χατζιδάκι, όπως είπατε. Εδώ μετά τις Τρύπες βγήκαν πολλές μπάντες κι οι εταιρείες έψαχναν τρόπο πώς θα μας μιμηθούν.
Ακούγεστε σα να ασφυκτιάτε μεσ' στην ελληνική πραγματικότητα.
Γενικώς η πραγματικότητα στην Ελλάδα δεν μου αρέσει και ασκώ κριτική γιατί θα ήθελα να ζω σε έναν καλύτερο κόσμο. Δε μπορώ να κάνω αλλιώς, πνίγομαι απ' όλο αυτό το πράγμα, και θέλω και να μιλάω και να κράζω και να με κράζουνε, ας γίνει κάτι, βρε αδερφέ, τέλος πάντων, απ' το να προστατεύει ο ένας την καριέρα του άλλου.
Ανήκετε στους μετρημένους στα δάχτυλα καλλιτέχνες με μια εξαιρετική συνέπεια. Σα να είστε όμως απών από τα κοινωνικά γεγονότα και φυσικά δεν εννοώ τις συναυλίες διαμαρτυρίας. Πολύ θα ήθελα, λόγου χάριν, να διαβάσω μια επιστολή του Γιάννη Αγγελάκα στις εφημερίδες για κάποιο από τα πολλά θέματα που πονάνε τον τόπο αυτό.
Δεν ξέρω, ίσως θα μπορούσα να το κάνω πιο εφαρμοσμένα αυτό. Πάντως, όποτε δίνω μία συνέντευξη, όποτε μιλάω με ανθρώπους, μπαίνουν αυτά τα θέματα. Έχω μιλήσει δηλαδή και για τον Δεκέμβρη και για τους πιτσιρικάδες που θα πάρουν μολότοφ και θα μας κάψουν και για το ότι εκεί που πάμε θα ξεσηκωθούν τα νηπιαγωγεία στο τέλος. Από κει και πέρα, δεν με πήραν κι από κάποια εφημερίδα να μου πουν ξέρεις, Γιάννη, πες μας κάτι για ένα συγκεκριμένο θέμα, συνήθως μου τηλεφωνούν για συνεντεύξεις. Εκεί, λοιπόν, στο πλαίσιο των συνεντεύξεων κοιτάζω να περνάω τις απόψεις μου, τις σκέψεις και τα συναισθήματα μου. Δεν πιστεύω ότι είμαι απολίτικος. Εκτός της τηλεόρασης, που την αποφεύγω συνειδητά διότι δεν μου αρέσει ως μέσο, δε νιώθω ξεκομμένος ή απομονωμένος. Όποτε έρθει η ώρα να μιλήσω, μιλάω πάντα. Αν ας πούμε μου ζητούσε κάποιος να γράψω ένα κείμενο για τον Δεκέμβρη, θα το έκανα, δεν μου το ζήτησε όμως κανείς.
Μήπως τελικά προτιμάτε κι εσείς να μιλούν η μουσική και οι στίχοι σας;
Όχι, όχι, όχι, ωραίοι είναι η μουσική κι οι στίχοι, στα χρόνια όμως που ζούμε, καλό είναι να εκφράζεσαι γενικώς. Όταν βλέπουμε τα πράγματα και πάνε στραβά, κάποιες φωνές πρέπει να υπάρχουν, δε γίνεται αλλιώς. Εγώ περίμενα να βγουν οι διανοούμενοι, οι άνθρωποι του πνεύματος- όπως τους λένε- και να ασκήσουν μια σκληρή κριτική σ' αυτή τη χώρα. Να μη χαϊδεύουν τις πληγές του νεοέλληνα. Δε συνέβη τίποτα απολύτως!
Έχετε εκδώσει αφενός ποιητικές συλλογές και αφετέρου τραγούδια που μόνο αυτιά δεν χαϊδεύουν. Από τις Τρύπες μέχρι σήμερα, πού θα λέγατε ότι βασίζεται το προσωπικό σας στιχουργικό οικοδόμημα;
Δε μπορώ να καταλάβω ακριβώς τι σημαίνει στιχουργικό οικοδόμημα. Για μένα ο νταλκάς μου ήταν πάντα να βγαίνει ένα τραγούδι που να' χει λόγο, ρυθμό, μελωδία, μία παράξενη αρμονία και να μεταφέρει δύναμη. Από κει και πέρα, ο λόγος οφείλει να μεταφέρεται μέσα στην ευρύτερη μαγεία, τη δύναμη του τραγουδιού: στα συναισθήματα, στα ρίγη της καρδιάς και του μυαλού. Εκεί εγγράφεται κι ο λόγος, ένα μόνο μέρος του συνολικού τραγουδιού. Γράφω ας πούμε κάποια δίστιχα, μετά γίνονται τετράστιχα, βάζω μια μελωδία από πάνω, έτσι δουλεύω και δε μπορώ να σας το περιγράψω. Είναι σα να ρωτάς έναν μαραγκό πως έφτιαξε ένα τραπέζι. Στη μουσική συμβαίνει κάτι παραπάνω, πέρα απ' τη λογική.
Τι εννοείτε ακριβώς παράξενη αρμονία;
Θα πω κάτι πολύ μπανάλ, αλλά θεωρώ προσπάθεια αυτογνωσίας το να φτιάχνω μουσική κάθε φορά. Θέλω να κάνω κάτι που θα ξαλαφρώσει, θα ζεστάνει, θα παρηγορήσει και θα βάλει στη θέση του ακροατή πρωτίστως εμένα τον ίδιο. Πράγματα δηλαδή που τα έχω ζήσει ως δέκτης και ως ακροατής και που ύστερα τα ζω ως πομπός. Δε φτάνουν οι λέξεις για να περιγράψεις την κατασκευή ενός τραγουδιού.
Νίκος Νικολαΐδης- Παντελής Βούλγαρης. Ποιες συγγένειες και διαφορές θα βλέπατε μεταξύ των δύο σκηνοθετών που σας ανέθεσαν τη μουσική των ταινιών τους;
Ο Παντελής είναι ένας γλυκός και ήρεμος άνθρωπος, κοιτάζει να βρει την αγάπη στα πράγματα. Εκεί ήταν και όλη του η προσπάθεια, πιστεύω, να συμφιλιωθεί με την ιδέα ότι κάποτε στον τόπο αυτό έγινε κι ένας Εμφύλιος. Τέτοιες ταινίες του αρέσει να κάνει! Ο Νίκος ήταν πάντα πιο δύστροπος, πιο αντικοινωνικός, επαναστάτης. Είχε μιαν άλλη ορμή, ήθελε να βρίζει αυτόν τον τόπο και καλά έκανε! Κάποιος έπρεπε να βρίζει, γι' αυτό τώρα βρίζουμε κι εμείς. Πρέπει να φάει χοντρό βρωμόχερο ο τόπος αυτός μπας και συνέλθει, εκεί που όλοι θέλουν να γλείφουν και να κάνουν δημόσιες σχέσεις! Ας κάνουν ότι θέλουν κι εγώ θα συνεχίσω τη δουλειά μου. Για να ξαναγυρίσουμε στην ερώτηση, εγώ πέρασα πολύ ωραία και με τους δυο. Απ' τη μια δούλεψα με έναν άνθρωπο εξουσιαστικό, δύστροπο που έλεγχε τα πάντα κι απ' την άλλη είχα τον Παντελή που ήταν χαλαρός με το συνεργείο, με τους ηθοποιούς του. Ο Παντελής έπαιρνε αυτό που ήθελε με την αγάπη και ο Νίκος με τη βία. Ο Νίκος, επίσης, ήταν αυτός που με μύησε ουσιαστικά στη σύνθεση κινηματογραφικής μουσικής. Με τον Παντελή ήμουν πιο έτοιμος!
Αν διαβάσει κανείς τα credits στο cd σας, βλέπει πάλι τα ονόματα των ίδιων συνεργατών: Βελιώτης, Σιώτας, Χαρμπίλας, Καργιωτάκης, Σαδίκης κ.α. Εδώ κολλάει το alltogethernow ως δισκογραφική ετικέτα και μότο σας;
Δεν πρόκειται για απλούς συνεργάτες, δηλαδή όποτε θέλω πολλά βιολιά να απευθύνομαι στον Σιώτα. Είμαστε πάρα πολλά χρόνια όλοι μαζί, συνεννοούμαστε κι έχουν γίνει κατακτήσεις στους τομείς της επικοινωνίας και της αισθητικής. Δεν υπάρχει ωραιότερο πράγμα απ' το να λες πάμε να φτιάξουμε ένα soundtrack κι ο Βελιώτης να' χει αυτό, ο Χάρμπι κάτι άλλο, ο Τίτος εκείνο κ.ο.κ. Ξέρω ότι απ' την αρχή το αποτέλεσμα ήταν μεγάλη πολυτέλεια και μεγάλη ευτυχία, τη στιγμή που τίποτα δεν έγινε τυχαία. Νιώθω ευγνωμοσύνη που συνάντησα αυτούς τους ανθρώπους και μπόρεσα να επικοινωνήσω τόσο βαθιά μαζί τους.
Πόσο δεκτικός είναι ο Γιάννης Αγγελάκας εάν κάποιος άγνωστος μουσικός έρθει και του ζητήσει συνεργασία; Πέραν δηλαδή του δικού του team.
Η αλήθεια είναι πως είμαστε πολύ απορροφημένοι με την εταιρεία και διάφορες παραγωγές που κάνουμε. Είμαι λίγο στριφνός, αλλά ίσως να μη φταίει αυτό. Είχα αρκετές προτάσεις, μα δεν μου άρεσε και κάτι απ' αυτές. Το Όταν χαράζει του Θανάση Παπακωνσταντίνου ήταν ένα πολύ καλό τραγούδι και γι' αυτό το είπα. Ήξερα ότι θα συνέβαινε κάτι μαγικό μ' αυτή τη συνάντηση, όπως και συνέβη. Δεν ξανάτυχε μετά απ' αυτό. Δεν κυνηγάω κι εγώ συνεργασίες, αλλά πιστεύω ότι αν είναι να συναντηθούν ορισμένοι άνθρωποι και να κάνουν πράγματα, θα συναντηθούν.
Το soundtrack αυτό ακούγεται σαν μια φυσική και ιστορική συνέχεια του δημοτικού μας μοιρολογιού. Δεν θα πάω πάλι στον Σαββόπουλο με τον Μπάλο και τα ανορθόδοξα παντρέματα του στις αρχές του ΄70, αλλά ακόμη πιο πίσω, στα ψυχεδελικά 60s, τότε που οι Kaleidoscope- αν τους ξέρετε- στην άλλη μεριά του πλανήτη διασκεύαζαν τη Γερακίνα του Τσιτσάνη. Πόσο πιστεύετε ότι η ελληνική δημοτική και λαϊκή μουσική προσφέρεται για προοδευτικές μεταποιήσεις;
Δεν είναι ακριβώς μεταποίηση. Πιστεύω πως η μουσική παγκοσμίως κουβαλάει μία παράδοση, μία ρίζα κοινή, όπως συμβαίνει με την ηπειρώτικη και την κινέζικη πεντατονική κλίμακα. Αυτό που με γοήτευε από πιτσιρικάς ήταν οι πολύ παλιές ηχογραφήσεις. Ο κόσμος προπολεμικά έπαιζε ένα είδος μουσικής πολύ πιο άμεσο και συγκλονιστικό. Μετέφερε μηνύματα ενός ανθρώπου που είχε χαθεί. Ήταν πολύ παρόντες όταν το έκαναν και καθόλου αλλοτριωμένοι. Δεν υπήρχαν εταιρείες, μάνατζερς, άγχη για καριέρες ή δημόσιες σχέσεις σε αντίθεση με τις επόμενες δεκαετίες, τις δικές μας, που όλο και απομακρυνόμαστε από την έννοια, το τελετουργικό και τη μαγεία της μουσικής. Η μουσική είναι από μόνη της μία παράδοση που εξελίσσεται. Αυτό ήταν και οι Επισκέπτες και ότι κάναμε με τον Βελιώτη και το τωρινό soundtrack. Την επαφή του μουσικού με τη μουσική ψάξαμε, ούτε εδώ έκατσα να ψάξω τα μοιρολόγια. Τα περιέχουμε μεσ' στο αίμα μας αυτά. Φυσιολογικό ήταν να περάσω τα μοιρολόγια μέσα από τα δικά μου βιώματα ή την πειραματική μουσική. Ο Ψαραντώνης μου έλεγε πάμε να φτιάξουμε καινούργιους χορούς, οραματιζόμενος να στείλει τη μουσική του στο διάστημα. Αυτοί οι άνθρωποι με ενδιαφέρουν κι αυτή είναι η σχέση μου εμένα με την παράδοση, δεν τίθεται θέμα μεταποίησης της, αλλά εξέλιξης.
Κατανοητό. Ας πάμε τώρα στα Έρημα βουνά. Συνήθως στους τίτλους τέλους μίας ταινίας, το κοινό εγκαταλείπει την αίθουσα. Στη δική σας περίπτωση ακούστηκε το εξής χαριτωμένο: ήθελα να φύγω αλλά έμεινα μέχρι το απόλυτο σκοτάδι για να ακούσω ολόκληρο το τραγούδι του Αγγελάκα. Ήταν επιλογή του Βούλγαρη να κλείσει την Ψυχή βαθιά με το συγκεκριμένο κομμάτι ή εσείς το γράψατε για να συνοδεύσει ακριβώς την τελευταία σεκάνς με τους τίτλους;

Ο Βούλγαρης μου είχε πει ότι ήθελε ένα τραγούδι για το τέλος, όπου οι ήρωες θα χαμογελούν ευτυχισμένοι ή και συμφιλιωμένοι. Ένα πολύ τρυφερό φινάλε. Ξέροντας λοιπόν τι επιθυμούσε ο σκηνοθέτης έκανα κι εγώ απλά ένα τραγούδι.
Φοβηθήκατε καθόλου το ενδεχόμενο να βγει το τραγούδι τελείως συναισθηματικό, στοχεύοντας στον αντίστοιχο συναισθηματισμό του ακροατή- θεατή; Μία ευκολία να το πω αλλιώς.
Κι εδώ, σε μία ταινία, έδρασα όπως συνήθως δρω. Συγκινήθηκα από το σενάριο, μού ξύπνησαν διάφορα δικά μου συναισθήματα κι έτσι έγραψα μουσική. Δεν πιστεύω ότι είμαι κι ο άνθρωπος που μπορεί εύκολα να εκμαιεύσει τα συναισθήματα του άλλου.
Γιατί το λέτε αυτό; Δεν είναι απαραίτητα κακό.
Γιατί πιστεύω ότι από τη στιγμή που κάνω κάτι μεταφέρει τη δική μου φόρτιση. Όποιος συντονιστεί μ' αυτό, χαίρομαι. Αν δε συντονιστεί, δε με νοιάζει κιόλας. Δεν κάνω μουσική για να πάρω συναίσθημα, αλλά για να δώσω. Μια ζωή το πρώτο πράγμα που με ενδιέφερε ήταν να συγκινήσω εμένα. Και σκοπός μου ήταν εδώ να αποδώσω περισσότερο την αγωνία των δέντρων, έχοντας την ευκαιρία να περπατήσω στους τόπους των γυρισμάτων της ταινίας. Δεν είμαι με κανέναν, είμαι με τα δέντρα, τα πουλιά, τα φίδια και τις σαύρες.
Κλείνοντας, μιλήστε μου λίγο για τη συνεργασία σας με το γυναικείο πολυφωνικό σχήμα Διώνη. Έχει μια πολύ υποβλητική παρουσία μέσα στις μουσικές σας, σαν να πρόκειται για φωνές χαμένων ψυχών από τον Κάτω Κόσμο.
Αυτό ήταν το ζητούμενο. Οι φωνές να μπορούν να μεταφέρουν αυτή την εικόνα που περιγράψατε, την ψυχεδελική εμπειρία και την αγωνία. Τις είχα μέσα μου αυτές τις φωνές, τις άκουγα, όπως ακούω κάθε φορά και τις μουσικές μου πριν την ηχογράφηση. Βρήκα τη Διώνη και δουλέψαμε πολύ, αφού ανέλαβα τη μουσική της ταινίας τον Αύγουστο του 2008 και την παρέδωσα ακριβώς ένα χρόνο μετά. Μπορέσαμε έτσι να οδηγήσουμε το όλο πράγμα σε ένα αποτέλεσμα με τα κορίτσια να θέλουν να ρισκάρουν πολύ περισσότερο από τη δική τους κατάρτιση στην παράδοση.

ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑ 2010 ΜΕ ΤΟΝ ΓΙΩΡΓΗ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ ΣΤΟ ΚΑΝΑΛΙ 1 ΤΟΥ ΠΕΙΡΑΙΑ

Δεν είναι η πρώτη φορά φέτος που θα υποδεχτούμε το νέο έτος παρέα με τον Γιώργη Χριστοδούλου και τις μουσικές του στο στούντιο. Συντονιστείτε στο Κανάλι 1 του Πειραιά (www.kanaliena.gr) στους 90,4 για μία ώρα, από τις 17.00 μέχρι τις 18.00 το απόγευμα, αφού θα πούμε το Πάει ο παλιός ο χρόνος και θα σας παίξουμε αγαπημένα μας τραγούδια από Morrissey, Yann Tiersen, Μάνο Χατζιδάκι κ.α. Ευκαιρία επίσης να ακούσετε και το Ποτάμι του Χατζιδάκι, έτσι όπως το διασκεύασε ο φίλος τραγουδοποιός κι ερμηνευτής, για τους τίτλους έναρξης του κουνδουρικού ντοκιμαντέρ! Καλή ακρόαση και Καλή χρονιά ακόμη μία φορά!

ΑΛΛΑΓΗ ΧΡΟΝΟΥ ΣΤΟ...ΘΡΙΑΣΙΟ!

Όχι, δεν έχω παράπονο! Το 2010 με βρήκε στο νοσοκομείο Θριάσιο της Ελευσίνας που μετέφερα τη μητέρα μου με το ζάχαρο της στο κόκκινο και προτού κλείσει το πρώτο 48ωρο της στην κορτιζόνη. Η ώρα πάει 9 το πρωί και μόλις γύρισα σπίτι από τις 8 το βράδυ της προηγούμενης! Κατά τις 6 χθες το απόγευμα μού τηλεφωνεί χεσμένη πάνω της η μάνα μου: το ζάχαρο μου πήγε 4 και 34! Μη φοβάσαι, της απαντάω, μας τα' παν οι γιατροί του Ευαγγελισμού ότι με την κορτιζόνη ο διαβήτης γίνεται μπουρδέλο. Περνάω και σε παίρνω μ' ένα ταξί για το νοσοκομείο! Μεσ' στον πανικό μου (μη χτύπαγε δηλαδή κάνα εξάρι κι έπεφτε σε διαβητικό κώμα), ψάχνω στο διαδίκτυο, βρίσκω ότι εφημερεύει το Θριάσιο και πραγματικά την αρπάζω και τη μεταφέρω εκεί. Παίρνουμε χαρτάκι με νούμερο και περιμένουμε στην αναμονή της Παθολογικής, κάτι που θα είχε αποφευχθεί αν είχαμε πάλι μαζί μας καμιά Μαρίζα Κωχ, μα δυστυχώς κάθε μέρα δεν είναι Πάσχα και συγκεκριμένα Πρωτοχρονιά. Εκεί που περιμέναμε φέρνουν μεσ' στο αίμα έναν σφαγμένο τσιγγάνο. Πίσω απ' το φορείο ακολουθούσε ένα τσούρμο συγγενών του, κάτι μεταξύ Ο καιρός των τσιγγάνων του Εμίρ Κουστουρίτσα και Το ξυπόλυτο τάγμα του Γκρεγκ Τάλλας. Τον φέρατε αργά, δεν προλάβατε, είπε σε κάποιον από δαύτους ένας γιατρός και αίφνης ο προαύλιος χώρος του Θριάσιου μετατράπηκε σε...Επίδαυρο! Πάει ο λεβέντης μου, πάει το παλικάρι μας, μού το φάγανε, έσκουζε ο δύσμοιρος τσιγγανοπατέρας, ενώ οι γυναίκες ούρλιαζαν με έναν τόσο θεατρινίστικο και σίγουρα εθιμοτυπικό θρήνο που μου προξένησε μεγάλη εντύπωση. Πάμε, παιδάκι μου, πιο πέρα, γυρίζει και μου λέει η μάνα μου, μ' όλους αυτούς θα πάει 6 το ζάχαρο μου και θα με πουλήσεις για κομπόστα! Ξανά μανά τα ίδια. Την έχωσαν σ' ένα εξεταστήριο που ενώ αρχικώς θύμιζε συνθήκες ορεινού χειρουργείου, ευτυχώς στην πορεία οι εκπρόσωποι ιατροί του αποδείχθηκαν σοβαροί άνθρωποι. Στην πρώτη εξέταση αίματος της βρήκαν ζάχαρο 2 και 80, πάλι τσιμπημένο, αλλά σίγουρα όχι επικίνδυνο. Αυτό θα γίνεται τώρα, ρε μάνα, της λέω, θα πηγαίνει 4 με την κορτιζόνη, θα σε τρέχουμε κι ώσπου να φτάνουμε θα πέφτει στο 2 και το 3; Λίγο αργότερα, την ανέβασα στο καροτσάκι κι επειδή τραυματιοφορέας δεν έβλεπα να έρχεται, τη μετέφερα εγώ καροτσάδα μέχρι το ακτινολογικό για πλάκα θώρακος. Αυτή δεν κατάλαβα τι την ήθελαν, τη στιγμή που τους ενημέρωσα ότι προχθές στον Ευαγγελισμό την εξέτασαν 45 μάστοροι κι 60 μαθητάδες, αλλά δε βαριέσαι, μια χαρά έδειξε κι αυτή η ακτινογραφία. Αφού της πάτησαν μια ένεση ινσουλίνης, παρ' ότι το ζάχαρο της ήταν σε επιτρεπτά όρια για ασθενή με απορυθμισμένο διαβήτη, της βάλανε κι έναν ορό. Έμενε να πάρουμε τις απαντήσεις των επί τόπου βιοχημικών εξετάσεων κι ήθελα πολύ να τις δω, κυρίως για το πρόβλημα με τον αιματοκρίτη που της προκάλεσε η θυρεοειδίτιδα. Ήξερα πως θα ήταν καλύτερα, αφού τα αποτελέσματα από τη χρήση της κορτιζόνης μόνο για μια μέρα υπήρξαν θεαματικά στην υγεία της! Έλα όμως που τα συγκεκριμένα αποτελέσματα άργησαν! Πήγε μεσάνυχτα, ο ουρανός της Ελευσίνας φωτίστηκε απ' τα βεγγαλικά, βγήκα έξω για τσιγάρο, φιληθήκαμε με τον αδερφό μου, ο οποίος σημειωτέον αποδείχτηκε τέρας ψυχραιμίας συγκριτικά με μένα τον μισότρελο, κατόπιν μπήκαμε στον θάλαμο βραχείας νοσηλείας, φιλήσαμε τη μάνα μας, αυτή μας έβαλε στο χέρι από 100 ευρώ- φίλεμα για τη νέα χρονιά κι από κει και πέρα, ώσπου να πάρουμε τις απαντήσεις στις 4 το πρωί, βλέπαμε τον ανθρώπινο πόνο στο μεγαλείο του πρωτοχρονιάτικα! Άλλος από τροχαίο, άλλη ταβλιασμένη απ' το αλκοόλ της βραδιάς, νέοι, γέροι, παιδιά, άντρες, γυναίκες, επιληπτικοί με κρίση, γάμησε τα κι άφησε τα ένα πράγμα...Τη μάνα μου την είχε πάρει ο ύπνος, τον αδερφό μου επίσης στο σαλονάκι κι επειδή εγώ δεν ήξερα τι να κάνω εκτός του να' χω τα νεύρα μου ζαρτιέρες, πετάχτηκα μέχρι το κυλικείο, αγόρασα ένα ρυζογαλάκι και τάισα μια γιαγιά 92 ετών με πλήρη πνευματική διαύγεια που την είχαν πετάξει μόνη κι έρημη με το φορείο στο διάδρομο. Εννοείται πως επιτρεπόταν το ρυζόγαλο στην περίπτωση της, είχα ρωτήσει τον- ο θεός ας τον έκανε- θεράποντα ιατρό της. Όταν βγήκαν τα αποτελέσματα των νέων βιοχημικών εξετάσεων ανακουφίστηκα για μιαν ακόμη φορά. Ο αιματοκρίτης της έχει ανέβει στο 32- 33 από το 25- 26 που ήταν προχθές, ενώ φάνηκε και η λοίμωξη στον οργανισμό από τη θυρεοειδίτιδα. Κι εκεί που συνεννοούμουν με τους γιατρούς, να σου κι ένας μάγκας, ο οποίος κουβαλούσε μια γκόμενα σε ημικωματώδη κατάσταση. Ανοίχτε χώρο, φώναζε, είναι η κοπέλα μου κι αν μου πάθει τίποτα θα τα κάνω όλα πουτάνα εδώ μέσα! Τι έχει η κοπέλα σου; τόλμησε να τον ρωτήσει μία γιατρός. Ήμασταν στο Σίσα (σ.σ. κιτσάτο πειραϊκό κλαμπ β΄διαλογής), τα ήπιαμε και λιποθύμισε! απάντησε ανερυθρίαστα ο θρασύς μικροαστός. Δεν κρατήθηκα και πετάχτηκα: τι μας λες, ρε μεγάλε, κοίτα δίπλα τον άνθρωπο που αιμορραγεί και την άλλη τη γυναικούλα που βογγάει απ' τους πόνους, χεστήκαμε για την κοπέλα σου που ήπιε καμιά 15αριά ουίσκια παραπάνω! Θα γινόταν τσαμπουκάς, παρενέβη ο σεκιουριτάς, αλλά σεβάστηκα τους αρρώστους που ήθελαν να ησυχάσουν και βγήκα πάλι έξω. Τι το' θελα; Δεν έμενα μέσα καλύτερα να παίξουμε μπουνιές με τον λαϊκοσκυλά; Έπεσα πάνω σ' έναν άλλο γιατρό, ο οποίος εξηγούσε με πρωτοφανή επαγγελματικό κυνισμό σε μια ηλικιωμένη φουκαριάρα και την κόρη της ότι ο άνθρωπος τους που εισήχθη επειγόντως στο νοσοκομείο, ο πατέρας τους, έχει και τα δύο ημισφαίρια του εγκεφάλου του τίγκα στο αίμα κι ότι καλά θα κάνουν ν' αναζητήσουν γραφείο κηδειών. Έτσι ακριβώς! Είδα τη γυναίκα να καταρρέει και σαν υποθετικό καλειδοσκόπιο τον 50χρονο κοινό βίο της με τον άτυχο αυτό άντρα. Το κλάμα της κόρης μου σπάραξε την καρδιά και θέλοντας και μη έμπηξα κι εγώ τα κλάματα...Πάλι καλά που με επανέφερε η γιατρός, η οποία ασχολιόταν με τη μάνα μου. Θα την κρατήσουμε, μου είπε, διότι αν αύριο με την κορτιζόνη πάει 4 ή 5 το ζάχαρο της, πάλι τα ίδια θα τραβήξετε. Να την κρατήσετε, απάντησα κι εγώ ικανοποιημένος που θα είναι στα χέρια των γιατρών, διότι κορτιζόνη με ζάχαρο δίχως νοσηλευτική φροντίδα, δε λέει! Και για τον ασθενή και για τον συγγενή του! Και την κράτησαν! Παραδόξως, όλη αυτή η επαφή μου τη νύχτα της Πρωτοχρονιάς του 2010 με τον απόλυτο πόνο, όχι μόνο δε με μιζέριασε, αλλά με γέμισε με μιαν απίστευτη αισιοδοξία για τις μέρες που θα' ρθουν. Το αδερφάκι μου πάλι το είδε αλλιώς, φεύγοντας οι δυο μας απ' το Θριάσιο με το αυτοκίνητο κι έχοντας αφήσει τη μάνα μας σε ένα αξιοπρεπές έως λουξ δωμάτιο: Μια χαρά περάσαμε απόψε! Δηλαδή οι άλλοι που τα ήπιαν ή έπαιξαν χαρτιά, νομίζουν πως θα τους πάει καλύτερα η χρονιά; Παρ' όλα αυτά, επαναλαμβάνω τώρα την ευχή του προηγούμενου post κι εύχομαι σε όλο τον κόσμο Καλή Χρονιά με Αγάπη, Δημιουργικότητα και υπέρ πάντων ΥΓΕΙΑ!