Ορφέας Περίδης: «Θέλει πολύ μεγάλη δύναμη να μη σε ξέρει κανείς και μέσα σ' ένα μήνα να μιλάει όλη η Ελλάδα για σένα»

 

Κάθε φορά που βλέπω τον Ορφέα Περίδη σκέφτομαι πως αυτός ο άνθρωπος έτσι όπως είναι, σα φιγούρα ακόμη, σε πείθει πως γράφει καλά τραγούδια. Καλλιτέχνης με Κ κεφαλαίο, εσωστρεφής και όλο συστολή επί σκηνής, φαινομενικά αγχωμένος μονίμως, ανατρέπει τη δημόσια εικόνα του με το που κάτσεις να συζητήσεις μαζί του. Εκεί σε συνεπαίρνει ο ήρεμος λόγος του, η σκέψη του και αυτή η φλόγα του ανήσυχου και του δημιουργικού ατόμου, ικανή να γίνει φωτιά μόνο όποτε αυτός το θελήσει, έτοιμη πάντα όχι να σε κάψει, αλλά να σε ζεστάνει. Κάποτε τον ρώτησα αν είχε ποτέ μακριά μαλλιά. Μου ζήτησε με γέλια να περάσουμε στην επόμενη ερώτηση. Σ' αυτή μας τη συνάντηση, είπε του φωτογράφου ότι είναι τυχερός γιατί τον πετυχαίνει έχοντας γυρίσει μόλις από το κουρείο. Χιούμορ αυτοσαρκασμού, ίδιο κι απαράλλαχτο μέσα σε μία δεκαετία σχεδόν. Όπως ίδια κι απαράλλαχτη είναι η τέχνη του, η φωνή του και τα τραγούδια του. Σημαντικά, αθόρυβα για τα ΜΜΕ, γεμάτα ποίηση σαν να είναι σαιξπηρικά σονέτα.

Ας ξεκινήσουμε με μία ερώτηση που μου ζήτησε να σου απευθύνω μια ψαγμένη φίλη μου: Πως καταφέρνεις και γράφεις τόσο ωραία τραγούδια ενώ σκέφτεσαι τόσο στριμόκωλα;

Αναγκαστικό ειν' αυτό, διότι μέσα σε τρία λεπτά πρέπει να πεις πολλά πράγματα, οπότε τα στριμώχνεις. Είναι υποχρεωμένος λοιπόν ο τροβαδούρος να τα στριμώχνει τα πράγματα.

Εσύ, ακόμη και ένα τραγούδι μέσα στα τόσα που έχεις, πόσο στριμώχνεσαι για να το φτιάξεις;

Στην αρχή νιώθεις την ανάγκη να πεις κάτι μέσω της μουσικής που μεταδίδεται με τον αέρα, να χρησιμοποιήσεις μια γλώσσα που χωρίς αυτήν δεν μπορείς να τα πεις αλλιώς. Ανάγκη και πίεση παράλληλα για να εκφραστεί.

Στο σπίτι σου βλέπω πιάνο. Παίζεις πιάνο; Σε έχουμε ταυτίσει με την κιθάρα στα χέρια.

Ναι, παίζω. Λίγο.

Έχεις κάνει μουσικές σπουδές;

Έχω κάνει. Λίγες θεωρητικές γνώσεις τις έχω. Έκανα υποχρεωτικά πιάνο, το οποίο εγκατέλειψα στα 25 για να συνεχίσω με την κιθάρα, πτυχίο κλασικής κιθάρας και αρμονίας. Ήμουν 26-27 ετών, μιλάμε για το 1983-84.

Είχες δάσκαλο τον Κυδωνιάτη;

Είχα δάσκαλο τον Κυδωνιάτη δυστυχώς μόνο στην ιστορία μουσικής και τη μορφολογία. Εξαίρετος καθηγητής, καταπληκτικός πιανισταράς! Μας έλεγε πως όταν έδωσε εξετάσεις για να πάρει το δίπλωμα του στη Γαλλία, στην επιτροπή ήταν ο Maurice Ravel! Εγκατέλειψα όμως το πιάνο χάριν της κιθάρας. Το ξανάπιασα βέβαια μόλις πάτησα τα 50 και νιώθω πάρα πολύ ευτυχισμένος!

Πόσων ετών είσαι τώρα;

Είμαι 56.

Άρα έκανες το μπαμ που λέμε στα 36 σου ακριβώς, πριν 20 χρόνια. Το ΄93 δε βγήκε το Αχ ψυχή μου φαντασμένη με τη Φωτοβολίδα;

Έτσι είναι, αλλά είχαν προηγηθεί τα Σύνεργα του Νίκου Παπάζογλου.

Το γνωρίζω κι ήθελα να σε ρωτήσω πως προέκυψε αυτή η συνεργασία. Υπάρχει δηλαδή μια παραφιλολογία που λέει πως πήγες κι έβαλες μια κασέτα με τα τραγούδια σου στην τσέπη του Παπάζογλου.

Όχι, μόνος του την έβαλε (γέλια). Πήγα και βρήκα τον Παπάζογλου στα καμαρίνια του Λυκαβηττού που έδινε μια καλοκαιρινή συναυλία. Άκουσε τα τραγούδια και ανταποκρίθηκε περίπου ένα μήνα μετά, ζητώντας μου δύο. Το δεύτερο τραγούδι δεν περίμενα να το θέλει. Ήταν το Θάνατο θέλω τραγικό, ομολογουμένως λίγο γκροτέσκο σαν τραγούδι. Τον παρακάλεσα να πει ένα άλλο που νόμιζα πως θα του πήγαινε και το δέχτηκε. Έτσι τραγούδησε και το Φεύγω.

Φαντάζομαι πόση χαρά θα πήρες που ο Παπάζογλου είπε τραγούδια σου.

Ε, ασφαλώς...

Ωστόσο, από το ΄89 που βγήκαν τα Σύνεργα του, μέχρι το ΄93 που έκανες τον πρώτο δικό σου δίσκο, μεσολάβησε μια τετραετία. Εκείνο το διάστημα αναρωτιόσουν για το πότε θα έρθει και η δική σου επιτυχία;

Αυτό άρχισα να το πιστεύω μετά από δύο χρόνια, όταν έγιναν οι Πρώτοι Αγώνες Ελληνικού Τραγουδιού Καλαμάτας.

Θα πάμε εκεί, αλλά εγώ θέλω να σε ρωτήσω κατά πόσο ο παράγοντας της φιλοδοξίας έπαιξε ρόλο τον πρώτο εκείνο καιρό.

Όταν έχεις ένα υλικό και καίγεσαι να το τραγουδήσεις δε σταματούν ποτέ οι τρόποι μετάδοσης του προς τα έξω. Ήτανε κάτι σαν έμμονη ιδέα αυτό το πράγμα και το πήγαινα παντού, το έτρεχα μόνος μου. Άκουγα και τους φίλους μου που μου έλεγαν ότι είναι καλά αυτά που γράφω...Διότι, αγαθή τύχη και μεγάλη μου τιμή να τραγουδήσει υλικό δικό μου ο Παπάζογλου, αλλά ήθελα εγώ να τραγουδήσω τα τραγούδια μου, αυτό ήταν το όνειρο μου και η επιδίωξη μου.

Αυτή η ευκαιρία σου δόθηκε με τους Αγώνες Ελληνικού Τραγουδιού Καλαμάτας του Χατζιδάκι.

Ειλικρινά δε θυμάμαι πως έμαθα τότε για τους Αγώνες...Θυμάμαι μόνο ότι έστειλα τον Ρομπέν των καμμένων δασών, έγινε η επιλογή, με διάλεξαν και πήγα και βρήκα κάπου στο Χολαργό τον Νίκο Κυπουργό. Κάναμε μία πρόβα για να δούμε πως θα το βγάλουμε, αλλά δεν μ' άρεσε καμία ιδέα. Δεν ήταν του Κυπουργού οι ιδέες, ήτανε του Τάσου Καρακατσάνη που έκανε τις ενορχηστρώσεις. Να σου πω τι γινόταν, εγώ είχα στο μυαλό μου το τραγούδι αυτό να 'βγαινε με ένα ψεύτικο αρμονιάκι, το οποίο να έπαιζε προγραμματισμένα σαν το Ρίτα-Ριτάκι των Κατσιμιχαίων, αν το θυμάσαι.

Το θυμάμαι και λέω πως σήμερα ακούγεται μάλλον ξεπερασμένος εκείνος ο ήχος με το «αρμονιάκι».

Ίσως θα έπρεπε να πω ηθελημένο ψεύτικο το αρμονιάκι, καθώς είχα ολοκληρωμένη ενορχηστρωτικά εικόνα. Ήθελα να δείξω έναν άνθρωπο μόνο του σ' ένα δωμάτιο και να τραγουδάει αυτόν το στίχο συνοδεία ενός γιαπωνέζικου ψευτο-πιάνου.

Πιθανώς σήμερα να ήθελες το ίδιο με ένα toy piano ή ένα music box.

Όχι ακριβώς music box, που έχει μια παιδικότητα ονειρική, αλλά έτσι όπως σ' το είπα. Το ενορχήστρωσε, λοιπόν, ο Τάσος Καρακατσάνης -εκπληκτικά βεβαίως- αλλά όχι αυτό που εγώ ήθελα να κάνω. Εκεί σταμάτησα λίγο τη διαδικασία και έφερα έναν computer από το σπίτι μου, μιλάω για τα computer τα ATARI.

Πόσα χρόνια είχα να την ακούσω αυτή τη λέξη; Για πες...

Για να το μεταφέρω, έφερα ολόκληρο το σύστημα, την οθόνη κ.λπ. και το στήσαμε επί τόπου.

Καλά, αυτό θα το γούσταρε ο Χατζιδάκις πολύ περισσότερο από όποια ενορχήστρωση.

Δε γνωρίζω, ποτέ δεν έμαθα. Αυτό που συνέβη όμως ήταν το εξής: Το computer έπαιξε πολύ καλά στην πρόβα, αλλά την επόμενη, όταν είπα live το τραγούδι με μια κιθάρα στα χέρια, έπαθε blackout και σταμάτησε στα μισά του τραγουδιού. Εγώ συνέχισα κανονικά με την κιθάρα, σε τηλεοπτική πανελλαδική κάλυψη μάλιστα, κι οι άλλοι από κάτω νόμιζαν πως ήταν ενορχηστρωτικό τρικ (γέλια). Σε ότι αφορά τον Χατζιδάκι, μου έδωσε το χέρι, δε θυμάμαι τι μου είπε, μάλλον θα με συνεχάρη που πήρα βραβείο και, πίστεψε με τώρα, δε μπορώ να θυμηθώ τίποτα για τον Χατζιδάκι. Τον είδα ελάχιστα. Έξι μήνες μετά τον ξανασυνάντησα έξω απ' το Μέγαρο Μουσικής, του μίλησα, «είμαι καλά» μου είπε, «ευχαριστώ» και έφυγε. Ο άνθρωπος αυτός όμως έβλεπε μέσα σου, καταλάβαινε. Ήξερε δηλαδή ότι με μένα δε χρειαζόταν να πει και πάρα πολλά. Ποιος ξέρει πως με είχε ψυχολογήσει... Εγώ πιστεύω ότι σωστά με ψυχολόγισε...

Ή ποιος ξέρει πως θα του φάνηκαν τα τραγούδια του πρώτου σου δίσκου.

Δεν είμαι σίγουρος αν είχε προλάβει να τ' ακούσει, αφού έφυγε λίγους μήνες μετά την έκδοση του.

Είπες πριν ότι ήθελες εξ αρχής να πεις εσύ τα τραγούδια σου. Ο Γιώργος Νταλάρας σε συνέντευξη του πριν χρόνια μου 'χε πει πως απ' όλους τους τραγουδοποιούς της γενιάς σου, μόνο εσένα θεωρεί τραγουδιστή για να τραγουδάς ο ίδιος το υλικό σου.

Ευχαριστώ πάρα πολύ! Τώρα το μαθαίνω από σένα και τον ευχαριστώ! Λοιπόν, φωνητικές σπουδές δεν έχω κάνει, όπως και σχεδόν κανένας της γενιάς μου που λέει κι ο Νταλάρας. Νομίζω ότι μπορώ να τα αποδώσω τα τραγούδια μου. Να σε ρωτήσω κάτι; Ξέρεις την καταγωγή της λέξης τραγουδοποιός;

Κάτι έχω ακούσει με τον Χατζιδάκι πάλι, αλλά καλύτερα πες μου εσύ...

Την ιστορία μού την έχει αφηγηθεί η Αγαθή Δημητρούκα: Τη λέξη αυτή, τραγουδοποιός, την έψαχναν πολύ καιρό ο Γκάτσος με τον Χατζιδάκι. Δεν είμαι σίγουρος αν είχαν καταλήξει στο να την υπερασπιστούν δημόσια, πάντως ξέρω ότι ένα καλοκαίρι που γινόταν στην Κρήτη ο Μουσικός Αύγουστος, πλησίασε τον Χατζιδάκι ένας δημοσιογράφος και τον ρώτησε πως αυτοπροσδιορίζεται. Νευριασμένος ο Χατζιδάκις του απάντησε: Τραγουδοποιός! Δηλαδή νευριασμένα τό'πε αυτός, δεν ξέρουμε ακόμη αν όντως ήθελε έτσι να προσδιορίσει τον εαυτό του. Γιατί σίγουρα δεν ήταν μόνο τραγουδοποιός ο Χατζιδάκις.

Ναι, αλλά ούτε ποτέ είχε και την πετριά του συμφωνιστή συνθέτη.

Δεν ήταν συμφωνιστής, όχι, αλλά τα μουσικά έργα πού'χει κάνει για το θέατρο είναι πολύ πιο ενδιαφέροντα από την τάδε βαρετή συμφωνία που μπορεί να γνωρίζουμε.

Εσένα σε εκφράζει ο όρος τραγουδοποιός;

Όχι, ούτε μένα, δεν μ' αρέσει. Τροβαδούρος μού φαίνεται ωραιότερος όρος. Υπάρχει και μια πρόσφατη διατύπωση του Σαββόπουλου, που δε μπορώ να θυμηθώ τώρα.

Θα θεωρούσες κάπου τον εαυτό σου καρπό της σποράς που έκαναν παγκοσμίως κάποτε ο Bob Dylan, ο Donovan, η Baez;

Κοίταξε, αλήθεια είναι αυτό που λες. Στην Ελλάδα ο σπόρος αυτός μπήκε από τον Σαββόπουλο, από τον Λοΐζο, ασφαλώς και από τον Γιώργο Ρωμανό. Ο Ρωμανός ειδικά συνοδεύει μια πολύ όμορφη περίοδο της ζωής μου. Μου άρεσαν οι στίχοι, η φωνή του, οι συνθέσεις του, οι πρωτοποριακές ενορχηστρωτικές ιδέες του - ο πρώτος που έπαιξε ψυχεδέλεια στην Ελλάδα ήτανε! Μην παρακάμπτουμε και το ελληνικό rock, που έμπλεξαν κάποιοι την ελληνική μουσική με δυτικά μοτίβα. Δε μπορούσα να το φανταστώ αυτό πιτσιρικάς κι όμως έγινε ωραιότατα από τον Σαββόπουλο, την Κωχ, τους Πελόμα Μποκιού, τον Πουλικάκο, τον Σιδηρόπουλο, όλους αυτούς. Χωρίς καμία αμφιβολία μας επηρέασαν και άλλοι δημιουργοί και μας έκαναν παρέα σε δύσκολες φάσεις μας: τα έργα του Γιάννη Μαρκόπουλου, το Καπνισμένο τσουκάλι του Λεοντή, λόγου χάριν.

Βάσει όλων όσων είπαμε, λογικό να σ' έχουν κατατάξει στους έντεχνους.

Έντεχνο; Κοίταξε να δεις...

Σ' ενοχλεί ο όρος έντεχνο;

Δηλαδή αυτό τώρα είναι υποτιμητικό, πως να το πάρω; (γέλια)

Απλά εδώ και χρόνια μια συλλογή με έντεχνο μπορούσε να περιλαμβάνει από ρεμπέτικα και δημοτικά με την Τσαλιγοπούλου μέχρι Χατζιδάκι - Θεοδωράκη, Περίδη και Κ. Βήτα.

Δηλαδή, ας πούμε, όλοι αυτοί έχουμε τέχνη μέσα μας; Αν είναι έτσι να θεωρούν το έργο μου, να τους ευχαριστήσω. Αλλά, ξέρεις, άμα ακούς τη λέξη έντεχνο σήμερα πιστεύεις ότι δεν είναι κάτι αυθεντικό και πηγαίο.

Και ότι έχει βαρύγδουπο στίχο, λέει αμπελοφιλοσοφίες κ.λπ.

Ναι, πιθανώς. Δεν θέλω να σνομπάρω τους άτεχνους, γιατί είναι και κάτι που δε μπορώ να κάνω εγώ.

Στους άτεχνους που λες υπάγεται και ο Βασίλης Καρράς που τραγούδησε το δικό σου το Κάτι μου κρύβεις;

Η αλήθεια είναι ότι όποτε φεύγει ένα κομμάτι από το δωμάτιο μου και εκδίδεται, ανήκει σε όλους. Μου είναι πάρα πολύ δύσκολο να πω σε κάποιον που θέλει να τραγουδήσει τραγούδι μου, μην το κάνεις γιατί με προσβάλλεις! Εμένα, ξέρεις, δε με ενοχλεί ο φάλτσος τραγουδιστής και ο Καρράς, ακόμη και φάλτσος να ήταν, πάλι θα του τό'δινα.

Που δεν είναι φάλτσος, λες;

Όχι, δεν είναι φάλτσος. Το ρεπερτόριο του στο σύνολο του δεν μου αρέσει, αλλά φάλτσος δεν είναι.

Το 1993 σκάει η Φωτοβολίδα. Παιζόταν τρελά απ' όλα τα ραδιόφωνα. Πως μπόρεσες να διαχειριστείς την επιτυχία εσύ που είσαι...

Δηλαδή πως με κόβεις;

Ρε παιδί μου, να, είσαι...

Ευάλωτος!

Ακριβώς, είπες τη σωστή λέξη.

Θέλει πολύ μεγάλη δύναμη να μη σε ξέρει κανείς και μέσα σ' ένα μήνα να μιλάει όλη η Ελλάδα για σένα. Τρομερό σοκ! Υπήρχαν κάποιοι άνθρωποι που είχαν τον ψυχικό εξοπλισμό να αντιμετωπίσουν την κατάσταση. Ο Αλκίνοος, π.χ., είναι ένας άνθρωπος τόσο δυνατός ως ψυχισμός πέραν του ότι είναι γλυκός, ηθικότατος και καλότατος που μπόρεσε να αντιμετωπίσει ότι συνέβη τότε. Ο Αλκίνοος τα κατάφερε, νομίζω, καλύτερα από μένα. Εγώ έπαθα ένα σοκ που έκανα τρία χρόνια να το ξεπεράσω.

Σωστά, απόδειξη ότι ο δεύτερος δίσκος σου βγήκε το ΄96.

Είναι και το ότι με τρώει το άγχος κάθε φορά να βγάζω τραγούδια, για τα οποία δε θα ντρέπομαι μετά από χρόνια. Ας το πούμε άγχος, ενώ είναι έννοια. Θες να κάνεις ότι καλύτερο γίνεται!

Λογικό για κάθε καλλιτέχνη...

Ο δεύτερος δίσκος για να γίνει, επειδή το υλικό προϋπήρχε κατά 90%, μου φαινόταν ημιτελής. Το βασάνισα τρία χρόνια. Τρία χρόνια μού πήρε βασικά για να γραφτούν το Ατέλειωτο τραγούδι και Τα τραγούδια μου τ' αμερικάνικα. Δεν ήμουν και τόσο έμπειρος στο στίχο και στην τραγουδοποιητική τέχνη.

Τι μου θύμισες τώρα! Το 2009 βρέθηκα στην Κίνα και σε ένα βουνό της Κίνας, εκεί που γεννήθηκε ο Μάο, άρχισαν να παίζουν κλαρίνο ο Θωμάς Δρόσος και τσαμπούνα ο Σπύρος Ηλιάδης. Και τότε αρχίσαμε να τραγουδάμε όλοι μαζί τα δικά σου Τα τραγούδια μου τ' αμερικάνικα!

Απίστευτο! Άκου! Καταπληκτική εικόνα στην άλλη μεριά του πλανήτη! Αυτός ο δίσκος είχε γίνει χρυσός, όπως και ο επόμενος, το Για που τό'βαλες καρδιά μου.

Μάλιστα. Ήταν και η περίοδος που οι δίσκοι σου είχαν την καλύτερη διακίνηση από τους μαύρους στο δρόμο. Έχασες τελικά απ' αυτή την ιστορία;

Με τη σιντο-πειρατεία λες, ε; Κοίταξε, εάν σκεφτείς ότι τώρα με το internet δεν παίρνουμε μία, τουλάχιστον απ' την άγραφη κασέτα κάτι παίρναμε (γέλια)

Σε συνέντευξη της η Αρβανιτάκη πριν λίγα χρόνια μου 'χε πει ότι αν έβλεπε εκείνη τη στιγμή μικροπωλητή να πουλάει το cd της, θα φώναζε την αστυνομία.

Κατάλαβα, αλλά εγώ πιστεύω ότι σήμερα με το διαδίκτυο είναι χειρότερη η κατάσταση.

Ορθώς ανάφερες τον Αλκίνοο πριν, γιατί σας θυμάμαι σε ένα κοινό live να χορεύετε μέχρι και βαλς, χωρίς την παραμικρή χημεία μεταξύ σας. Πιο εσωστρεφής εσύ, πιο επικοινωνιακός αυτός.

Είχαμε χορέψει το Βαλς σα βάλσαμο, το τραγούδι του Ρασούλη και του Βαγιόπουλου. Ήμουν απ' έξω απ' όλα τότε, δεν ήταν μόνο οι παραστάσεις με τον Αλκίνοο. Και ίσως γι'αυτό να επεδίωξα τη συνεργασία μαζί του για να μη σηκώσω μόνος μου το βάρος ενός live. Τώρα μου συμβαίνει τ' αντίθετο: Συνήθισα μονάχος, θέλω να παίζω μόνος.

Κοινώς, μετά τα 50, εκτός του ότι επέστρεψες στο πιάνο, ωρίμασες και σκηνικά θα λέγαμε.

Ναι, γιατί ο τροβαδούρος είχε σαν συνοδεία λαούτο, φορητό όργανο. Κι εγώ τώρα πια ασχολούμαι με τα μουσικά όργανα. Πέραν της κιθάρας πού'ναι απαραίτητο όργανο για κάθε τροβαδούρο, δοκιμάζεις αν ένα τραγούδι είναι όντως τραγούδι, αν στέκεται δηλαδή με μία κιθάρα μόνο.

Ξέρεις τι έπαθα προχθές; Σε μια παρέα τραγούδησαν με κιθάρα ένα τραγούδι της Μποφίλιου και τότε, ακούγοντας το γυμνό, κατάλαβα πόσο καλό τραγούδι είναι τελικά.

Άλλαξε ολόκληρο το περιβάλλον του τραγουδιού. Είδες πόσο σημαντική είναι η ατμόσφαιρα της κιθάρας; Μαγική! Ωστόσο εγώ είπα να δοκιμάσω λίγο τον εαυτό μου και στο πιάνο. Και μετά στα χάλκινα πνευστά, που μου άρεσαν από παιδάκι και όταν με είχε πάει η μάνα μου στη μπάντα της Καλλιθέας ήταν κλειστά. Μετά από δέκα χρόνια, στα 17 μου, πήγα στο Ωδείο. Ασχολούμαι με το κόρνο επίσης.

Α, εσύ έγινες άνθρωπος - ορχήστρα.

(γέλια) Μου αρέσουν πολύ οι φλογέρες, η αναγεννησιακή μουσική, η μπαρόκ...

Έχεις τέτοια στοιχεία σε ορισμένα τραγούδια σου.

Αυτά ίσως εσύ τα διακρίνεις. Θυμάμαι λοιπόν ένα δάσκαλο φιλόλογο που είχα και που μας έλεγε Όποια ξένη γλώσσα μαθαίνετε, ανάβει ένα φωτάκι στο μυαλό σας. Έτσι μού φαίνεται ότι ανάβει φωτάκι σε μένα τώρα με τα πολλά μουσικά όργανα.

Στην πρώτη συνέντευξη που μου 'χες δώσει, το 2006, όταν σου είπα πως πυκνώνουν οι φωνές που σε χαρακτηρίζουν σημαντικότερο τραγουδοποιό της γενιάς σου, είχες απαντήσει με το καταπληκτικό Αν το αξίζω, γιατί όχι; Σήμερα, εφτά χρόνια μετά, δεδομένου ότι παίζει να ισχύει το ίδιο, τι θα έλεγες;

Εμένα δεν μου αρέσουν οι συγκρίσεις. Τα -ότερος, -ότατος με απωθούν, γιατί όπως λέει κι ο Σωράτης ο φίλος μου ο Μάλαμας, όλοι ήρθαμε στη ζωή αυτή για να γράψουμε ένα κομμάτι. Μπορεί δηλαδή να γράψαμε διακόσια, αλλά για ένα κομμάτι γεννηθήκαμε! Ασφαλώς και δεν ήρθαμε για ένα κομμάτι, ο Σωκράτης το είπε λίγο μεταφυσικά, αλλά μη νομίζεις πως από τα εβδομήντα τραγούδια πού'χω γράψει εγώ, αγαπήθηκαν πάνω από δέκα. Μιλάω γι'αυτά που μου έδειξε ο κόσμος ότι αγαπάει. Άλλα δέκα έχει κι ο Σωκράτης, άλλα δέκα κι ο Θηβαίος, ο Θανάσης, ο Πορτοκάλογλου, σε όλους μας έχει συμβεί. Εντάξει, ίσως ο Αγγελάκας έχει γράψει λίγα παραπάνω (γέλια)

Τον σέβεσαι τον Αγγελάκα, ε;

Μ' αρέσει ο Αγγελάκας. Μ' αρέσουν αυτά τα τραγούδια του που διέπονται από ένα μεταφυσικό στοιχείο στο στίχο και τη μουσική του.

Θα συμφωνούσες πως ο τελευταίος δίσκος σου κυκλοφόρησε σε μία περίοδο έκπτωσης της δισκογραφίας;

Ήθελα πολλά χρόνια να κάνω ένα θεματικό cd, δώδεκα τραγούδια, το καθένα για έναν μήνα. Διακρίνω μια πικρία στα λόγια σου.

Σωστά τη διακρίνεις, γιατί πρόλαβα να δουλέψω σε καλές εποχές της δισκογραφίας και σήμερα έχουν ξεφτιλιστεί τα πάντα.

Έχεις απόλυτο δίκιο, αν σκεφτείς ότι γι'αυτόν το δίσκο κοπίασα μία πενταετία, ψάχνοντας σε βιβλία και λαογραφικά περιοδικά για να βρω στοιχεία για τους μήνες. Ήθελα να κάνω κάτι που να μην είναι έκθεση ιδεών, αλλά να περιέχει κάτι απ' τη φωτιά στην ψυχή του καλλιτέχνη. Πιστεύω ότι με το δίσκο Ονειροπόλων μόχθοι τα κατάφερα κάπως και άλλωστε δε μπορούσα να δώσω άλλα, έχοντας διανύσει μια πενταετία.

Τόσο το χειρότερο τότε που τον είδες στο περίπτερο με το TV Tivo λίγους μήνες μετά το δισκάδικο.

Αυτός ο δίσκος, όπως και πολλοί άλλοι δίσκοι, όχι μόνο δικοί μου, δόθηκε μαζί με κάποιο έντυπο. Μου είπαν ότι είναι ο μόνος τρόπος για να κινηθεί το cd μου, αφού πλέον δεν υπήρχαν τα συνοικιακά δισκάδικα, δεν υπήρχαν και τα μεγάλα. Έτσι λοιπόν συμβιβάστηκα στην ιδέα, μη βρίσκοντας άλλο τρόπο να φτάσω στα σπίτια των συμπατριωτών μου. Σκέφτηκα για ποιο λόγο το κάνω αυτό το πράγμα; Για να πάει ο άλλος να τ'αγοράσει με λαχτάρα στο ανύπαρκτο δισκάδικο ή βίντεο-κλαμπ, ξέρω γω;

Έχεις πάθη σαν άνθρωπος;

Ασφαλώς και έχω πάθη. Είμαι καπνιστής, δεν είναι πάθος αυτό; Πάθη όλοι έχουμε, είναι και οι κακοί μας δαίμονες. Τα εξαργυρώνω όμως με τα τραγούδια μου.

Η οικογενειακή ζωή σου παρέχει ισορροπία;

Έχουμε δύο κόρες 14 και 16 ετών με τη γυναίκα μου, τη φλαουτίστρια Ηλιάνα Μιχοπούλου. Με γονείς μουσικούς λογικό είναι να καλλιτεχνίζουν, αλλά προτιμούν άλλες τέχνες, χορό κλπ. Ότι θέλουν ας κάνουν, γιατί η δική μας γενιά δεινοπάθησε απ' αυτό. Η γενιά των γονιών μου ας πούμε θεωρούσε τον καλλιτέχνη άνθρωπο αποτυχημένο στη ζωή. Αυτός ήταν κι ο λόγος που κι εγώ πήγα σε Ωδείο στα 17 μου σε μεγάλη ηλικία.

Ζουν οι γονείς σου;

Ναι, είναι πολύ ηλικιωμένοι. Χάρηκαν τότε με την επιτυχία μου και κατάλαβαν ότι είχα σαφή προσδιορισμό στη μουσική από μικρή ηλικία κι ότι δεν έπρεπε να μού'χουν φέρει εμπόδια.

Πάντα έτσι γίνεται. Αν επιτύχεις χαίρονται κι αν αποτύχεις λένε Δεν στα 'λεγα;

(γέλια) Ναι, ναι, ακριβώς έτσι συμβαίνει.

Τι θα ακούσουμε στον Σταυρό του Νότου από το πρώτο βράδυ της Παρασκευής 20 Δεκεμβρίου;

Θα παρουσιάσω τέσσερα καινούργια τραγούδια, που μου αρέσει πολύ να το κάνω, για ν'ακούσει κάτι νέο ο κόσμος. Θέλω να δείξω στον κόσμο κυρίως ότι δεν είμαι εν υπνώσει.

Εν υπνώσει πολιτικά εννοείς;

Το τραγούδι περιέχει την πολιτική, την κοινωνία, το θάνατο, τον έρωτα, τα πάντα. Θα κάνω μια επιλογή απ' τα εννέα cd μου και θα παίξω επίσης τα καινούργια κομμάτια μαζί με κάποιες συμμετοχές μου σε δίσκους του Μανώλη Ρασούλη, του Μανώλη Φάμελλου κ.α.

Τότε, αναφορικά με το εν υπνώσει που λες θα σε ρωτήσω αν εννοείς το ότι θες να δηλώσεις την παρουσία σου σε μία περίοδο που η μόδα ενδεχομένως στη μουσική έχει αλλάξει. Μιλάω για την αγγλόφωνη σκηνή, τα νέα συγκροτήματα κλπ.

Δυστυχώς δεν είμαι ενημερωμένος. Πες μου να μπω στο youtube να ψάξω.

Σ'το λέω μήπως ένιωσες ότι η δική σου σειρά μουσικών - τραγουδοποιών κάπου παραγκωνίστηκε.

Δεν πήρα χαμπάρι κάτι τέτοιο. Κατ' αρχάς πιστεύω ότι δεν πρέπει νά'χουμε παράπονο. Παιχτήκαμε και αγαπηθήκαμε, αλλά την ίδια στιγμή για ένα περίεργο λόγο εγώ αισθάνομαι και παραγκωνισμένος.

Θα το απέδιδες στις συνθήκες ή στον ευάλωτο, όπως αυτοπροσδιορίστηκες, ψυχισμό σου;

Θα το απέδιδα και στις συνθήκες. Ας πούμε, για φαντάσου, έκλεισε η Ελληνική Ραδιοφωνία. Ξέρεις τι πλήγμα ήταν αυτό για τη μετάδοση των δικών μας τραγουδιών; Ούτως ή άλλως εγώ νιώθω παραγκωνισμένος από τότε που πρωτοεμφανίστηκα. Μπορείς να φανταστείς γιατί; Γιατί πίστευα ότι ο κόσμος δε θα κολλήσει στο σουξέ, δε θ' ακούει κτηνωδώς τη Φωτοβολίδα και θα μάθει και τ' άλλα μου τραγούδια που αγαπώ. Κάτι που δε συνέβη! Και σκέψου ότι εγώ είμαι και προνομιούχος, αφού πολλά κομμάτια μου έγιναν μεγάλες επιτυχίες.

Καλά, εδώ θα μπορούσε να σου πει κάποιος Μην τα θες κι όλα δικά σου!

Όχι μόνο αυτό, αλλά θα μπορούσε να μου πει επιπροσθέτως Μην τα θες όλα δικά σου, διότι το κριτήριο του κόσμου είναι πάντοτε αλάθητο.

Νιώθεις χορτασμένος άνθρωπος;

Ασφαλώς.

Ήρεμος;

Και ήρεμος.

Σ' ευχαριστώ πολύ.

Εγώ σ' ευχαριστώ.

* Η συνέντευξη με τον Ορφέα Περίδη πραγματοποιήθηκε στο σπίτι του στον Χολαργό τον Δεκέμβριο του 2013

** Πρώτη δημοσίευση: LIFO.gr

*** Οι φωτογραφίες είναι του Αλέξανδρου Ακρίβου 

φθηνό-ποροι-άνθρωποι

Αν και εικόνες τέτοιου φθινοπώρου δεν θα δούμε ποτέ στην Αθήνα - μόνο στο Lodz της Πολωνίας τις βρήκα το 1996 -, εντούτοις είναι πάντα καλοδεχούμενη η όμορφη φθινοπωρινή αίσθηση. Ο ηλεκτρισμός της ατμόσφαιρας, ο καύσωνας που υποχωρεί, η μυρωδιά του χώματος που θέλει να ανασάνει κι αυτό, ακόμη κι οι γάτες που βγαίνουν απ' τις ανήλιαγες κρυψώνες τους και τεντώνονται στο έδαφος. Κάθε φθινόπωρο και όχι άνοιξη, ενεργοποιείται ο δικός μου οργανισμός, ανασυντάσσονται οι δυνάμεις μου και το μυαλό μου λειτουργεί πιο καθαρά - τό'χω παρατηρήσει. Σα να φορτσάρω ολόκληρος για το χειμώνα που έρχεται και που, όπως όλοι λένε και ξαναλένε, θά'ναι πολύ δύσκολος. Αυτή την ώρα που γράφω με ενοχλεί η κουφόβραση στην ατμόσφαιρα, με αποζημιώνει όμως η μυρωδιά της βροχής που θά'ρθει, παρακινώντας με να επιστρέψω στα βιβλία μου και σε κάποια καλή μουσική. Παρεμπιπτόντως, διαβάζω τις μέρες αυτές τη συλλογή διηγημάτων Το κέρασμα που άργησε του Τάσου Μελίτη, έκδοση της ετικέτας Παρουσία του Βασίλη Χατζηιακώβου. Μου αρέσουν πολύ οι, όλο βιτριολικό χιούμορ, εκλαϊκευμένη γραφή και αμεσότητα, ιστορίες που έστησε ο Μελίτης με βάση την καθημερινότητα του και τα πρόσωπα που μπαινοβγαίνουν στον κοινωνικό περίγυρο του. Αυτό, ναι, είναι συγγραφικό ατού: το να καταφέρνεις να κάνεις συλλογικό το ατομικό και το ιδιωτικό σου. Άλλωστε, ασχέτως αν το πόνημα του πλασαρίστηκε ως ''το πρώτο βιβλίο για την Ελλάδα μετά το Μνημόνιο'', οι ήρωες του είναι τόσο οικείοι για τον απλό αναγνώστη, ώστε τον κερδίζουν απ' τις πρώτες σειρές της ανάγνωσης και τον κάνουν κοινωνό των παθημάτων τους. 

Η αγαπημένη Λένα παραπονέθηκε, τώρα που παντού γράφουν για σένα με ξέχασες, μου είπε. Είναι δυνατόν να ξεχάσω το μεγαλύτερο μουσικό ταλέντο που γέννησε η Ελλάδα από το δεύτερο ήμισυ του 20ου αι. και μετά; Ίσα - ίσα που περιμένω την πρεμιέρα της 27ης Σεπτεμβρίου για να την υποδεχτώ στην είσοδο του Δαναού μετά της Βικτώριας και να της προσφέρω την πρώτη τιμητική θέση μεταξύ των καλεσμένων μας. Της έλεγα πως μπορεί οι Χρυσαυγίτες να οικειοποιήθηκαν κακώς το Αχ Ελλάδα σ' αγαπώ του Ρασούλη και της Αλλαγιάννη, ένα τραγούδι δικό της, όμως, θα τους έκανε να βγάλουν σπυριά...Αναφερόμουν φυσικά στους Εμιγκρέδες της Ρουμανίας με την απέραντη ευαισθησία των στίχων της για όλους τους οικονομικούς μετανάστες που ζουν στην Ελλάδα, φορολογούνται, ψηφίζουν και τα παιδιά τους μετέχουν της ελληνικής παιδείας. Ύστερα απ' αυτή την τηλεφωνική συζήτηση με τη Θεά μου, καθώς σερφάριζα στο διαδίκτυο, έπεσα στην ακόλουθη είδηση: http://www.newsbomb.gr/koinwnia/story/234519/stis-koytes-emeinan-ta-trofima-tis-hrysis-aygis Και τότε ξαφνικά αναπτερώθηκε το ηθικό μου, είπα Ναι ρε γαμώτο δεν τον χωράει το φασισμό ο τόπος αυτός, σα να ήρθε το φθινόπωρο που λέω πιο πάνω και να ξέπλυνε το μίσος απ' τις ψυχές των συμπατριωτών μου. Προηγουμένως, οι Χρυσαυγίτες έδιωξαν μια ηλικιωμένη πεινασμένη γυναίκα επειδή δεν ήταν, λέει, Ελληνίδα. Καθάρματα! Ο διάβολος προσωποποιημένος κι είναι ν' απορείς πως οι ρασοφόροι μια ζωή θιασώτες του φασισμού και του μισανθρωπισμού ήταν κι όχι μόνο στη συντηρητική Ελλάδα. Τελικά, εκτός από τη Λένα Πλάτωνος και τους Εμιγκρέδες της Ρουμανίας, καλά τά'χε πει και ο ομότεχνος της, Γιάννης Αγγελάκας, στο άλλο το εξαιρετικό άσμα του: Διάολε, φύγε από μπροστά μου, μου κρύβεις το θεό...Χάρισμα τους τώρα ο θεός που πιστεύουν, οι πατάτες, τα γάλατα και τα κρεμμύδια τους. Δεν θα περάσει ο φασισμός και ο λαϊκισμός, επίσης! 

καλό-μήνα-με-φούντα-χούντα-κολοβακτηρίδια-συναυλία-υπέρ-των-αγανακτισμένων-ντοκιμαντέρ-φτερά-και-αέρα

Η χθεσινή μέρα τα είχε όλα, επ' αυτού δε χωράει αμφιβολία! Κατ' αρχάς είχε το καλύτερο αντιπαπανδρεϊκό-αντικυβερνητικό σύνθημα που άκουσα και που κυκλοφόρησε ευρέως, τόσο στην πλατεία Συντάγματος, όσο και στο διαδίκτυο: Γιωργάκη, φούντα μας έταξες, χούντα μας έφερες! Φοβερό! Η πιο ριζοσπαστική προεκλογική υπόσχεση του νυν Πρωθυπουργού, που από παλιά σκάλωνε σε αντιδράσεις ακόμη και των στελεχών του κόμματος του (παροιμιώδης η ατάκα του αείμνηστου Ευάγγελου Γιαννόπουλου: Τι θα την κάνουμε την Ελλάδα, εδώ η καλή μαστούρα;) έδωσε τη θέση της στην πιο κατάπτυστη μορφή αστυνομικής βίας, τολμώ να πω χειρότερης κι από τη δολοφονία του 15χρονου Γρηγορόπουλου πού 'χε βγάλει πάλι τον κόσμο στους δρόμους τρία χρόνια πριν. Διαβάστε στο internet ένα εξαιρετικό άρθρο του έμπειρου Αυγερόπουλου, λέει πολλά για τα χάλια της μπατσοκικής κυβέρνησης...
Έτσι, για να καταφέρουμε να κλείσουμε κι άλλο τον κόσμο στα σπίτια του, αυτόν τουλάχιστον που δεν έχει βγει ακόμη έξω, εκτός από απαρχαιωμένα καρκινικά δακρυγόνα, του ρίχνουμε και...κολοβακτηρίδια με την αρωγή της Άνγκελα Μέρκελ, της πουτάνας, όπως την αποκάλεσε ο Νίκος Κούνδουρος σε ζωντανό τηλεοπτικό βήμα! Άκουσον, άκουσον! Κάπου μακρυά απ' την Αθήνα, λέει, ανακαλύφθηκαν κονσέρβες με σουτζουκάκια τίγκα στο κολοβακτηρίδιο E.Coli πού 'χει ήδη προξενήσει θανάτους στην Ευρώπη! Τα σουτζουκάκια μας ήρθαν μποναμάς από τη Γερμανία και μας έκαναν να χάσουμε την εμπιστοσύνη μας στη μέχρι τώρα άρτια παράδοση της εν λόγω χώρας στην παρασκευή αλλαντικών και κονσερβοποιημένων κρεάτων. Επιεικώς απαράδεκτη κατάσταση...
Η χθεσινή μέρα είχε ακόμη πλατεία Συντάγματος με Γιάννη Αγγελάκα, Lost Bodies, αλλά και Μαρίζα Κωχ - η τελευταία δεν τραγούδησε, δρομολογείται όμως μία εμφάνιση της μαζί με τον Βασίλη Ρακόπουλο μπροστά στους Αγανακτισμένους για τα μέσα της επόμενης εβδομάδας. Πόσο σπουδαίος καλλιτέχνης ειν' αυτός, μου σχολίασε η Μαρίζα για τον Αγγελάκα, παλλόμενη στο ρυθμό του Σιγά μην κλάψω και του Δε χωράς πουθενά!

Στο ύψος των περιστάσεων για μιαν ακόμη φορά ο Θάνος με τους Lost Bodies! Ξεσήκωσαν τα πλήθη με την ανατρεπτική φύση της μουσικής και των στίχων των τραγουδιών τους, αν δεχτούμε πως αυτή η παρέα φτιάχνει τραγούδια και όχι πανκοειδή αγριεμένα μονόπρακτα! Χθες, άλλωστε, δεν ήταν η πρώτη φορά που οι Lost Bodies δήλωσαν τη συμπαράσταση τους στο κίνημα των Αγανακτισμένων.

Γυρίζοντας, μάλιστα, μεσ' στην πλατεία, έπεσα πάνω στους αγαπημένους μου Coti K. και Etten. Πρότεινα στον Coti να εμφανιστεί στο ντοκιμαντέρ για τον Λουκά Σιδερά και να μιλήσει για τη συνεργασία τους στο project Diesel - φοβερό ένας εγκέφαλος της σημερινής ηλεκτρονικής μουσικής-παραγωγής-ηχοληψίας να έχει δουλέψει με έναν βετεράνο rocker!

Ας πάμε τώρα και στο ντοκιμαντέρ που γυρίζει ο Δημήτρης Θεοδωρόπουλος με τίτλο Aphrodite' s Child: Λουκάς Σιδεράς σε παραγωγή του Λουκά Γιαννάτου-ONIRO. Το χθεσινό γύρισμα πραγματοποιήθηκε στην αίθουσα των ντραμς του Ωδείου Νάκας στο κέντρο της Αθήνας.

Εκεί βρέθηκα κι εγώ, αφού τραβήχτηκε μία συζήτηση μουσικο-δημοσιογραφικού ύφους που έκανα με τον Σιδερά για τις ανάγκες του ντοκιμαντέρ. Μεταξύ άλλων, μιλήσαμε για τα πρώιμα ελληνικά pop συγκροτήματα της διετίας 1961-62, για τη γνωριμία με τον Σαλβατόρε Νταλί-φαν των Aphrodite' s Child στο Παρίσι των 60s και για την Sigma Fay- κατά κόσμον Ευτυχία Αθανίτη- μία σημαντική καλλιτέχνιδα που η τροχιά της ζωής και του έργου της διασταυρώθηκε μ' αυτήν του Σιδερά.

Εδώ συζητάμε με τον Δημήτρη και τον Λουκά ή για την ακρίβεια ακούμε τον Δημήτρη να μας λέει προς τα που θα ήθελε να κατευθυνθεί η κουβέντα μας μπροστά στο φακό.

Οφείλω να καταθέσω ότι ο Λουκάς Σιδεράς είναι ένας αξιαγάπητος άνθρωπος, εκτός από ορίτζιναλ καλλιτέχνης, ο οποίος από τη μία μέρα γυρίσματος στην άλλη αφήνει πίσω όλο και περισσότερο την ανασφάλεια του γι' αυτό που γίνεται τούτες τις μέρες. Μάλλον η λέξη ανασφάλεια δεν είναι η καταλληλότερη. Απλά ο Σιδεράς είναι ένα πολύ σεμνό άτομο και πιθανώς να τά 'χει χαμένα που γυρίζεται ένα ντοκιμαντέρ γι' αυτόν. Ωστόσο, η φράση-κλισέ Του αξίζει εν προκειμένω ανταποκρίνεται απόλυτα στην πραγματικότητα!

Τέλος, η Παρασκευή της 1ης Ιουλίου του 2011 είχε και συνάντηση με τον τραγουδοποιό Γιώργο Perou Κεφαλλωνίτη και τη δημιουργό κοσμημάτων Ελεάνα. Ο Perou πετάει ήδη με τα Φτερά του ανέμου αλλά σε...δόσεις, αφού η πρώτη δισκογραφική δουλειά του θα εκδοθεί αποσπασματικά, με τη μορφή δηλαδή ιντερνετικών singles. Ένα μυστήριο πράγμα, όποτε πάω σε γύρισμα ταινίας, αυτόν τον άνθρωπο τον βλέπω μπροστά μου. Έτσι είχε γίνει και το 2005 που γύριζα το Ζωντανοί στο Κύτταρο-Σκηνές Ροκ και τον είχαμε αρπάξει κυριολεκτικά απ' τα μαλλιά, τον ντύσαμε χίπη και τον βάλαμε να παίξει στις δραματοποιημένες σκηνές, έτσι συνέβη και χθες που τον βρήκα έξω απ' τον Νάκα πηγαίνοντας για το ντοκιμαντέρ του Λουκά Σιδερά. Ούτε όρντινο να είχαμε κλείσει! Οι Δύο κόσμοι, το πρώτο δείγμα της τραγουδοποιίας του Perou, έχουν κυκλοφορήσει και μπορείτε να το ακούσετε με ένα γκουγκλάρισμα (οποία λέξις!) με τον τίτλο τους και τ' όνομα του δημιουργού. Ενημερώνω, πάντως, πως το καλύτερο κομμάτι του Perou ακόμη ψήνεται κι όταν κυκλοφορήσει θα εντυπωσιαστείτε από την ερμηνεία του, την ποιητική χρήση των στοιχείων της φύσης (φτερά/ αέρας) και την ρουμποειδή- όπως μου είπε ο ίδιος- προβλεπόμενη ενορχήστρωση!

2011-είμαστε τυχεροί

ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ

σε όλο τον κόσμο

με ΑΓΑΠΗ & ΥΓΕΙΑ

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΓΙΑΝΝΗ ΑΓΓΕΛΑΚΑ: "ΔΕΝ ΕΙΜΑΙ ΜΕ ΚΑΝΕΝΑΝ, ΕΙΜΑΙ ΜΕ ΤΑ ΔΕΝΤΡΑ, ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ, ΤΑ ΦΙΔΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΣΑΥΡΕΣ"!

Η πρώτη συνέντευξη για τη νέα χρονιά στα διαδικτυακά Άσματα και Μιάσματα είναι αυτή που μου παραχώρησε ο Γιάννης Αγγελάκας πριν από ένα μήνα. Η πρώτη επίσης συνέντευξη που έπαιρνα στη ζωή μου μέσω skype, αλλά και η πρώτη που έδινε με τον ίδιο τρόπο ο συνεντευξιαζόμενος καλλιτέχνης. Αυτός άλλωστε μου το πρότεινε, μιας και δεν υπήρχε το χρονικό περιθώριο μέχρι την επόμενη άφιξη του στην Αθήνα από τη Θεσσαλονίκη. Αμφότεροι, το βρήκαμε διασκεδαστικό και ελαφρώς αντεργκράουντ. Με αφορμή, λοιπόν, την ολόφρεσκη έκδοση του soundtrack για την κινηματογραφική Ψυχή βαθιά του Παντελή Βούλγαρη, ο Γιάννης Αγγελάκας μίλησε όχι μόνο γι' αυτό, αλλά και για πολλά άλλα θέματα που ήθελα εδώ και χρόνια να τον ρωτήσω. Δική του επίσης η επιθυμία να ντυθεί η συνέντευξη του με φωτογραφίες που τράβηξε ο φτηνιάρικος φακός μου, κατ' ευθείαν από την οθόνη του υπολογιστή, εν είδει ενός πιο παραστατικού τρόπου παρουσίασης. Τέλος, εφόσον εγώ ακόμη δεν έχω skype, ευχαριστώ την Λένα Πλάτωνος για τη φιλοξενία και για τη Ρόζα- Ροζαλία που τραγούδησε στον Αγγελάκα κι εκείνος γελούσε σαν παιδάκι που ξανάκουγε τριάντα χρόνια μετά τη Λιλιπούπολη.
Του Αντώνη Μποσκοΐτη (αναδημοσίευση από το τεύχος 167 του διφώνου)

Μέσα στην επέλαση του new wave πρωτοήρθατε σε επαφή με τη μουσική του Μάνου Χατζιδάκι, όταν την ίδια περίοδο έπεσε στα χέρια σας το βινύλιο με το έργο Για την Ελένη. Αληθεύει η ιστορία αυτή;
Δεν ήταν μόνο το Για την Ελένη. Από τη Μεταπολίτευση και μετά, εμείς ήμασταν δεκατεσσάρων ετών. Όταν βρεθήκαμε μέσα στο rock και αργότερα, το ΄78- ΄79 στο punk, το οποίο τάραξε τα νερά, θυμάμαι να την αράζουμε ελεύθερο κάμπινγκ στην Κρήτη. Εποχές που οι νέοι ζούσαν καλύτερα από σήμερα. Εκεί, λοιπόν, σε κάτι ερημικά καφενεία στην άκρη του κόσμου, θ' ακούγαμε πάντα και το Χαμόγελο της Τζοκόντας. Τα απογεύματα, με τσάι ή ρακές στη δύση του ήλιου! Είναι ένα πράγμα που έχει καταγραφεί πολύ ισχυρά μέσα μου. Εκεί ακριβώς ήρθε και το Τρίτο Πρόγραμμα, η γνωριμία μου με τη Λένα Πλάτωνος, τη Λιλιπούπολη και τη Ρόζα- Ροζαλία, την οποία είχα μόλις την τύχη να μου την τραγουδήσει η Λένα από το skype! Παρ' όλο, λοιπόν, που ήμασταν φτωχόπαιδα και δεν μας πολυάρεσε η κοινωνία της εποχής, μέσα από το Τρίτο Πρόγραμμα και τον Χατζιδάκι βρήκαμε συγγένειες. Θεωρούσαμε ότι ήταν δικοί μας άνθρωποι, άσχετα αν δεν έπαιζαν ηλεκτρικές κιθάρες ή τύμπανα.
Εσείς διασκευάσατε με τον Βελιώτη το Κάθε τρελό παιδί του Χατζιδάκι. Σας ερωτώ, πώς βλέπετε το ελληνικό τραγούδι τη στιγμή που εδώ και αρκετά χρόνια κατηγορείται ότι βρίθει από δημιουργούς- υδροκέφαλα του Χατζιδάκι;
θεωρώ τον εαυτό μου πάνω απ' όλα ακροατή. Πολλές φορές έχω μιλήσει κι έχω κάνει κριτική με αποτέλεσμα να παρεξηγούμαι ότι βγαίνω και κατακρίνω για να ευλογήσω τα γένεια μου. Έχω φάει μια επίθεση του στυλ δηλαδή δεν σου αρέσει τίποτα, ώστε εσύ είσαι ο καλύτερος; Δεν είναι εκεί όμως το θέμα. Δεν έχω το δικαίωμα να μιλάω ως ακροατής; Ανέκαθεν θεωρούσα ότι αποκλίνω από το γίγνεσθαι του ελληνικού τραγουδιού κι ότι κρατάω μια δική μου πορεία, την οποία ο καθένας μπορεί να κρίνει και να μου πει ότι θέλει. Μη μου στερεί όμως το δικαίωμα να εκφράζομαι ως ακροατής και ως άνθρωπος που ζω σε μια χώρα, στην οποία υποτίθεται ότι η τέχνη μπορεί ν' ανοίξει τα μυαλά των ανθρώπων, αντί να συντηρείται η ανοησία τους και να υμνείται η μετριότητα τους. Και στην Ελλάδα είχαμε μια μερίδα δημοσιογράφων, εκπροσώπων του κατεστημένου, που συντηρούσαν μία λαϊκή μουσική. Φτάνοντας στα σημερινά χάλια, είδαμε πώς αυτή η λαϊκή μουσική τελικά ήταν σκέτος λαϊκισμός. Αφήνω εκτός τον Χατζιδάκι και μερικές άλλες χρυσές εξαιρέσεις. Δε γίνεται, λοιπόν, να μη βρίθει τώρα το τραγούδι από υδροκέφαλα του Χατζιδάκι, όπως είπατε. Εδώ μετά τις Τρύπες βγήκαν πολλές μπάντες κι οι εταιρείες έψαχναν τρόπο πώς θα μας μιμηθούν.
Ακούγεστε σα να ασφυκτιάτε μεσ' στην ελληνική πραγματικότητα.
Γενικώς η πραγματικότητα στην Ελλάδα δεν μου αρέσει και ασκώ κριτική γιατί θα ήθελα να ζω σε έναν καλύτερο κόσμο. Δε μπορώ να κάνω αλλιώς, πνίγομαι απ' όλο αυτό το πράγμα, και θέλω και να μιλάω και να κράζω και να με κράζουνε, ας γίνει κάτι, βρε αδερφέ, τέλος πάντων, απ' το να προστατεύει ο ένας την καριέρα του άλλου.
Ανήκετε στους μετρημένους στα δάχτυλα καλλιτέχνες με μια εξαιρετική συνέπεια. Σα να είστε όμως απών από τα κοινωνικά γεγονότα και φυσικά δεν εννοώ τις συναυλίες διαμαρτυρίας. Πολύ θα ήθελα, λόγου χάριν, να διαβάσω μια επιστολή του Γιάννη Αγγελάκα στις εφημερίδες για κάποιο από τα πολλά θέματα που πονάνε τον τόπο αυτό.
Δεν ξέρω, ίσως θα μπορούσα να το κάνω πιο εφαρμοσμένα αυτό. Πάντως, όποτε δίνω μία συνέντευξη, όποτε μιλάω με ανθρώπους, μπαίνουν αυτά τα θέματα. Έχω μιλήσει δηλαδή και για τον Δεκέμβρη και για τους πιτσιρικάδες που θα πάρουν μολότοφ και θα μας κάψουν και για το ότι εκεί που πάμε θα ξεσηκωθούν τα νηπιαγωγεία στο τέλος. Από κει και πέρα, δεν με πήραν κι από κάποια εφημερίδα να μου πουν ξέρεις, Γιάννη, πες μας κάτι για ένα συγκεκριμένο θέμα, συνήθως μου τηλεφωνούν για συνεντεύξεις. Εκεί, λοιπόν, στο πλαίσιο των συνεντεύξεων κοιτάζω να περνάω τις απόψεις μου, τις σκέψεις και τα συναισθήματα μου. Δεν πιστεύω ότι είμαι απολίτικος. Εκτός της τηλεόρασης, που την αποφεύγω συνειδητά διότι δεν μου αρέσει ως μέσο, δε νιώθω ξεκομμένος ή απομονωμένος. Όποτε έρθει η ώρα να μιλήσω, μιλάω πάντα. Αν ας πούμε μου ζητούσε κάποιος να γράψω ένα κείμενο για τον Δεκέμβρη, θα το έκανα, δεν μου το ζήτησε όμως κανείς.
Μήπως τελικά προτιμάτε κι εσείς να μιλούν η μουσική και οι στίχοι σας;
Όχι, όχι, όχι, ωραίοι είναι η μουσική κι οι στίχοι, στα χρόνια όμως που ζούμε, καλό είναι να εκφράζεσαι γενικώς. Όταν βλέπουμε τα πράγματα και πάνε στραβά, κάποιες φωνές πρέπει να υπάρχουν, δε γίνεται αλλιώς. Εγώ περίμενα να βγουν οι διανοούμενοι, οι άνθρωποι του πνεύματος- όπως τους λένε- και να ασκήσουν μια σκληρή κριτική σ' αυτή τη χώρα. Να μη χαϊδεύουν τις πληγές του νεοέλληνα. Δε συνέβη τίποτα απολύτως!
Έχετε εκδώσει αφενός ποιητικές συλλογές και αφετέρου τραγούδια που μόνο αυτιά δεν χαϊδεύουν. Από τις Τρύπες μέχρι σήμερα, πού θα λέγατε ότι βασίζεται το προσωπικό σας στιχουργικό οικοδόμημα;
Δε μπορώ να καταλάβω ακριβώς τι σημαίνει στιχουργικό οικοδόμημα. Για μένα ο νταλκάς μου ήταν πάντα να βγαίνει ένα τραγούδι που να' χει λόγο, ρυθμό, μελωδία, μία παράξενη αρμονία και να μεταφέρει δύναμη. Από κει και πέρα, ο λόγος οφείλει να μεταφέρεται μέσα στην ευρύτερη μαγεία, τη δύναμη του τραγουδιού: στα συναισθήματα, στα ρίγη της καρδιάς και του μυαλού. Εκεί εγγράφεται κι ο λόγος, ένα μόνο μέρος του συνολικού τραγουδιού. Γράφω ας πούμε κάποια δίστιχα, μετά γίνονται τετράστιχα, βάζω μια μελωδία από πάνω, έτσι δουλεύω και δε μπορώ να σας το περιγράψω. Είναι σα να ρωτάς έναν μαραγκό πως έφτιαξε ένα τραπέζι. Στη μουσική συμβαίνει κάτι παραπάνω, πέρα απ' τη λογική.
Τι εννοείτε ακριβώς παράξενη αρμονία;
Θα πω κάτι πολύ μπανάλ, αλλά θεωρώ προσπάθεια αυτογνωσίας το να φτιάχνω μουσική κάθε φορά. Θέλω να κάνω κάτι που θα ξαλαφρώσει, θα ζεστάνει, θα παρηγορήσει και θα βάλει στη θέση του ακροατή πρωτίστως εμένα τον ίδιο. Πράγματα δηλαδή που τα έχω ζήσει ως δέκτης και ως ακροατής και που ύστερα τα ζω ως πομπός. Δε φτάνουν οι λέξεις για να περιγράψεις την κατασκευή ενός τραγουδιού.
Νίκος Νικολαΐδης- Παντελής Βούλγαρης. Ποιες συγγένειες και διαφορές θα βλέπατε μεταξύ των δύο σκηνοθετών που σας ανέθεσαν τη μουσική των ταινιών τους;
Ο Παντελής είναι ένας γλυκός και ήρεμος άνθρωπος, κοιτάζει να βρει την αγάπη στα πράγματα. Εκεί ήταν και όλη του η προσπάθεια, πιστεύω, να συμφιλιωθεί με την ιδέα ότι κάποτε στον τόπο αυτό έγινε κι ένας Εμφύλιος. Τέτοιες ταινίες του αρέσει να κάνει! Ο Νίκος ήταν πάντα πιο δύστροπος, πιο αντικοινωνικός, επαναστάτης. Είχε μιαν άλλη ορμή, ήθελε να βρίζει αυτόν τον τόπο και καλά έκανε! Κάποιος έπρεπε να βρίζει, γι' αυτό τώρα βρίζουμε κι εμείς. Πρέπει να φάει χοντρό βρωμόχερο ο τόπος αυτός μπας και συνέλθει, εκεί που όλοι θέλουν να γλείφουν και να κάνουν δημόσιες σχέσεις! Ας κάνουν ότι θέλουν κι εγώ θα συνεχίσω τη δουλειά μου. Για να ξαναγυρίσουμε στην ερώτηση, εγώ πέρασα πολύ ωραία και με τους δυο. Απ' τη μια δούλεψα με έναν άνθρωπο εξουσιαστικό, δύστροπο που έλεγχε τα πάντα κι απ' την άλλη είχα τον Παντελή που ήταν χαλαρός με το συνεργείο, με τους ηθοποιούς του. Ο Παντελής έπαιρνε αυτό που ήθελε με την αγάπη και ο Νίκος με τη βία. Ο Νίκος, επίσης, ήταν αυτός που με μύησε ουσιαστικά στη σύνθεση κινηματογραφικής μουσικής. Με τον Παντελή ήμουν πιο έτοιμος!
Αν διαβάσει κανείς τα credits στο cd σας, βλέπει πάλι τα ονόματα των ίδιων συνεργατών: Βελιώτης, Σιώτας, Χαρμπίλας, Καργιωτάκης, Σαδίκης κ.α. Εδώ κολλάει το alltogethernow ως δισκογραφική ετικέτα και μότο σας;
Δεν πρόκειται για απλούς συνεργάτες, δηλαδή όποτε θέλω πολλά βιολιά να απευθύνομαι στον Σιώτα. Είμαστε πάρα πολλά χρόνια όλοι μαζί, συνεννοούμαστε κι έχουν γίνει κατακτήσεις στους τομείς της επικοινωνίας και της αισθητικής. Δεν υπάρχει ωραιότερο πράγμα απ' το να λες πάμε να φτιάξουμε ένα soundtrack κι ο Βελιώτης να' χει αυτό, ο Χάρμπι κάτι άλλο, ο Τίτος εκείνο κ.ο.κ. Ξέρω ότι απ' την αρχή το αποτέλεσμα ήταν μεγάλη πολυτέλεια και μεγάλη ευτυχία, τη στιγμή που τίποτα δεν έγινε τυχαία. Νιώθω ευγνωμοσύνη που συνάντησα αυτούς τους ανθρώπους και μπόρεσα να επικοινωνήσω τόσο βαθιά μαζί τους.
Πόσο δεκτικός είναι ο Γιάννης Αγγελάκας εάν κάποιος άγνωστος μουσικός έρθει και του ζητήσει συνεργασία; Πέραν δηλαδή του δικού του team.
Η αλήθεια είναι πως είμαστε πολύ απορροφημένοι με την εταιρεία και διάφορες παραγωγές που κάνουμε. Είμαι λίγο στριφνός, αλλά ίσως να μη φταίει αυτό. Είχα αρκετές προτάσεις, μα δεν μου άρεσε και κάτι απ' αυτές. Το Όταν χαράζει του Θανάση Παπακωνσταντίνου ήταν ένα πολύ καλό τραγούδι και γι' αυτό το είπα. Ήξερα ότι θα συνέβαινε κάτι μαγικό μ' αυτή τη συνάντηση, όπως και συνέβη. Δεν ξανάτυχε μετά απ' αυτό. Δεν κυνηγάω κι εγώ συνεργασίες, αλλά πιστεύω ότι αν είναι να συναντηθούν ορισμένοι άνθρωποι και να κάνουν πράγματα, θα συναντηθούν.
Το soundtrack αυτό ακούγεται σαν μια φυσική και ιστορική συνέχεια του δημοτικού μας μοιρολογιού. Δεν θα πάω πάλι στον Σαββόπουλο με τον Μπάλο και τα ανορθόδοξα παντρέματα του στις αρχές του ΄70, αλλά ακόμη πιο πίσω, στα ψυχεδελικά 60s, τότε που οι Kaleidoscope- αν τους ξέρετε- στην άλλη μεριά του πλανήτη διασκεύαζαν τη Γερακίνα του Τσιτσάνη. Πόσο πιστεύετε ότι η ελληνική δημοτική και λαϊκή μουσική προσφέρεται για προοδευτικές μεταποιήσεις;
Δεν είναι ακριβώς μεταποίηση. Πιστεύω πως η μουσική παγκοσμίως κουβαλάει μία παράδοση, μία ρίζα κοινή, όπως συμβαίνει με την ηπειρώτικη και την κινέζικη πεντατονική κλίμακα. Αυτό που με γοήτευε από πιτσιρικάς ήταν οι πολύ παλιές ηχογραφήσεις. Ο κόσμος προπολεμικά έπαιζε ένα είδος μουσικής πολύ πιο άμεσο και συγκλονιστικό. Μετέφερε μηνύματα ενός ανθρώπου που είχε χαθεί. Ήταν πολύ παρόντες όταν το έκαναν και καθόλου αλλοτριωμένοι. Δεν υπήρχαν εταιρείες, μάνατζερς, άγχη για καριέρες ή δημόσιες σχέσεις σε αντίθεση με τις επόμενες δεκαετίες, τις δικές μας, που όλο και απομακρυνόμαστε από την έννοια, το τελετουργικό και τη μαγεία της μουσικής. Η μουσική είναι από μόνη της μία παράδοση που εξελίσσεται. Αυτό ήταν και οι Επισκέπτες και ότι κάναμε με τον Βελιώτη και το τωρινό soundtrack. Την επαφή του μουσικού με τη μουσική ψάξαμε, ούτε εδώ έκατσα να ψάξω τα μοιρολόγια. Τα περιέχουμε μεσ' στο αίμα μας αυτά. Φυσιολογικό ήταν να περάσω τα μοιρολόγια μέσα από τα δικά μου βιώματα ή την πειραματική μουσική. Ο Ψαραντώνης μου έλεγε πάμε να φτιάξουμε καινούργιους χορούς, οραματιζόμενος να στείλει τη μουσική του στο διάστημα. Αυτοί οι άνθρωποι με ενδιαφέρουν κι αυτή είναι η σχέση μου εμένα με την παράδοση, δεν τίθεται θέμα μεταποίησης της, αλλά εξέλιξης.
Κατανοητό. Ας πάμε τώρα στα Έρημα βουνά. Συνήθως στους τίτλους τέλους μίας ταινίας, το κοινό εγκαταλείπει την αίθουσα. Στη δική σας περίπτωση ακούστηκε το εξής χαριτωμένο: ήθελα να φύγω αλλά έμεινα μέχρι το απόλυτο σκοτάδι για να ακούσω ολόκληρο το τραγούδι του Αγγελάκα. Ήταν επιλογή του Βούλγαρη να κλείσει την Ψυχή βαθιά με το συγκεκριμένο κομμάτι ή εσείς το γράψατε για να συνοδεύσει ακριβώς την τελευταία σεκάνς με τους τίτλους;

Ο Βούλγαρης μου είχε πει ότι ήθελε ένα τραγούδι για το τέλος, όπου οι ήρωες θα χαμογελούν ευτυχισμένοι ή και συμφιλιωμένοι. Ένα πολύ τρυφερό φινάλε. Ξέροντας λοιπόν τι επιθυμούσε ο σκηνοθέτης έκανα κι εγώ απλά ένα τραγούδι.
Φοβηθήκατε καθόλου το ενδεχόμενο να βγει το τραγούδι τελείως συναισθηματικό, στοχεύοντας στον αντίστοιχο συναισθηματισμό του ακροατή- θεατή; Μία ευκολία να το πω αλλιώς.
Κι εδώ, σε μία ταινία, έδρασα όπως συνήθως δρω. Συγκινήθηκα από το σενάριο, μού ξύπνησαν διάφορα δικά μου συναισθήματα κι έτσι έγραψα μουσική. Δεν πιστεύω ότι είμαι κι ο άνθρωπος που μπορεί εύκολα να εκμαιεύσει τα συναισθήματα του άλλου.
Γιατί το λέτε αυτό; Δεν είναι απαραίτητα κακό.
Γιατί πιστεύω ότι από τη στιγμή που κάνω κάτι μεταφέρει τη δική μου φόρτιση. Όποιος συντονιστεί μ' αυτό, χαίρομαι. Αν δε συντονιστεί, δε με νοιάζει κιόλας. Δεν κάνω μουσική για να πάρω συναίσθημα, αλλά για να δώσω. Μια ζωή το πρώτο πράγμα που με ενδιέφερε ήταν να συγκινήσω εμένα. Και σκοπός μου ήταν εδώ να αποδώσω περισσότερο την αγωνία των δέντρων, έχοντας την ευκαιρία να περπατήσω στους τόπους των γυρισμάτων της ταινίας. Δεν είμαι με κανέναν, είμαι με τα δέντρα, τα πουλιά, τα φίδια και τις σαύρες.
Κλείνοντας, μιλήστε μου λίγο για τη συνεργασία σας με το γυναικείο πολυφωνικό σχήμα Διώνη. Έχει μια πολύ υποβλητική παρουσία μέσα στις μουσικές σας, σαν να πρόκειται για φωνές χαμένων ψυχών από τον Κάτω Κόσμο.
Αυτό ήταν το ζητούμενο. Οι φωνές να μπορούν να μεταφέρουν αυτή την εικόνα που περιγράψατε, την ψυχεδελική εμπειρία και την αγωνία. Τις είχα μέσα μου αυτές τις φωνές, τις άκουγα, όπως ακούω κάθε φορά και τις μουσικές μου πριν την ηχογράφηση. Βρήκα τη Διώνη και δουλέψαμε πολύ, αφού ανέλαβα τη μουσική της ταινίας τον Αύγουστο του 2008 και την παρέδωσα ακριβώς ένα χρόνο μετά. Μπορέσαμε έτσι να οδηγήσουμε το όλο πράγμα σε ένα αποτέλεσμα με τα κορίτσια να θέλουν να ρισκάρουν πολύ περισσότερο από τη δική τους κατάρτιση στην παράδοση.

TOP 10 ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΙΣΚΟΓΡΑΦΙΑΣ 2009- Νο 4- ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΓΓΕΛΑΚΑΣ: ΨΥΧΗ ΒΑΘΙΑ O.S.T. (ALLTOGETHERNOW/ EMI)

Την ομότιτλη ταινία του Παντελή Βούλγαρη, για την οποία δημιουργήθηκε το εξαιρετικό τούτο soundtrack, ούτε την έχω δει, ούτε θα είχε σημασία η όποια γνώμη μου επί της παρούσης. Μένω στο ότι ο Γιάννης Αγγελάκας, ο καλλιτέχνης που έντυσε τα πλάνα της με τις μουσικές και τα τραγούδια του, αντικομφορμιστής όπως πάντα, μάς παρέδωσε μια σειρά οργανικών θεμάτων και μας συνόδευσε στην έξοδο σε κάτι συγκλονιστικά Έρημα βουνά! Ένα προσκλητήριο χαμένων ψυχών και ταυτόχρονα ένα προσκύνημα σε τόπους που η ιστορία πότισε αίμα και μίσος με οδηγούς το Πολυφωνικό Σχήμα Διώνη, παραδοσιακά όργανα, τα έγχορδα του Νίκου Βελιώτη και του Φώτη Σιώτα, τα ηλεκτρονικά του Χρήστου Χαρμπίλα και βέβαια την ιδιαίτερη ποιητική του Αγγελάκα. Την τελική φροντίδα των κομματιών και τα σχέδια στο ένθετο της έκδοσης υπέγραψαν αντίστοιχα ο Coti K. και ο Απόστολος Βέττας.

ΟΤΑΝ Η ΛΕΝΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΣΥΝΟΜΙΛΗΣΕ ΜΕ ΤΟΝ ΓΙΑΝΝΗ ΑΓΓΕΛΑΚΑ ΜΕΣΩ SKYPE!

Η πρώτη γνωριμία τους έγινε χθες το βράδυ στην οικία της. Αιτία ήταν η συνέντευξη που μου παραχώρησε ο Γιάννης για το δίφωνο με αφορμή φυσικά τη μουσική του για την Ψυχή βαθιά του Παντελή Βούλγαρη. Κι επειδή η εκτίμηση του ενός προς τον άλλον ήταν αμοιβαία και ευκόλως εννοούμενη, εκείνη του τραγούδησε on line τη Ρόζα- Ροζαλία κι εκείνος γελούσε σαν παιδάκι που ξανάκουγε μετά από τριάντα χρόνια τη Λιλιπούπολη!

Εγώ πάντως ήμουν εκεί και φυλάκιζα με τον φτηνιάρικο φακό μου μια μεγάλη στιγμή της ελληνικής μουσικής: τους δύο σημαντικότερους εν ζωή ποιητές του νεότερου τραγουδιού μας να τα λένε σα να γνωρίζονταν προσωπικά από τότε που ξεκινούσαν αμφότεροι το επίπονο και τόσο δημιουργικό μουσικό τους ταξίδι! Πολύ το χάρηκα αυτό το post και το εννοώ!

Η, ΒΑΠΤΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟ ΜΟΙΡΟΛΟΪ, ΨΥΧΗ ΒΑΘΙΑ ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ ΑΓΓΕΛΑΚΑ!

ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΓΓΕΛΑΚΑΣ
ΨΥΧΗ ΒΑΘΙΑ – ΜΟΥΣΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΑΙΝΙΑ ΤΟΥ ΠΑΝΤΕΛΗ ΒΟΥΛΓΑΡΗ
EMI
Ορθώς ο Γιάννης Αγγελάκας αφιερώνει το cd αυτό στη μνήμη του Νίκου Νικολαΐδη. Υπήρξε ο πρώτος σκηνοθέτης που διέβλεψε τα ταλέντα του στην υποκριτική και στη σύνθεση κινηματογραφικής μουσικής αντιστοίχως. Σειρά είχε ο Παντελής Βούλγαρης με την Ψυχή Βαθιά του να αναθέσει στον Αγγελάκα τη μουσική της εν λόγω νέας ταινίας του. Κινούμενος στο πλουσιότατο και συναισθηματικά φορτισμένο σύμπαν του μοιρολογιού, ο συνθέτης μας παρέδωσε ένα σάουντρακ αποτελούμενο από είκοσι θέματα, μεταξύ των οποίων συναντούμε ηχητικά ντοκουμέντα εποχής, ένα εμβατήριο του ΕΛΑΣ, καθώς και το παραδοσιακό Στον Άδη θα κατέβω, ερμηνευμένο από τον σκηνοθέτη. Με μια πρώτη ενδεχομένως επιπόλαια ακρόαση εισπράτουμε την τάση του Αγγελάκα να αντλήσει το δικό του υλικό από τη μεταποίηση του παραδοσιακού ιδιώματος, χρησιμοποιώντας πότε το Πολυφωνικό Σχήμα Διώνη και πότε την Παραδοσιακή Ορχήστρα Λόζιος κ΄ Ανακατωσιά σε συνάρτηση με τους πρώτης κλάσης μουσικούς του (Βελιώτης, Σιώτας, Χαρμπίλας, Σαδίκης, Καργιωτάκης κ.α.) και υπό αυτή την έννοια θα λέγαμε ότι δεν κομίζει καμία πρωτοπορία. Παρακάμπτοντας όμως το ζητούμενο της πρωτοπορίας, το αυτί- και κυρίως η ψυχή- κολλάει σε μια σειρά πραγματικά αριστουργηματικών θεμάτων, στα οποία πρωτοστατεί ο μινιμαλισμός εν είδει ενός αβανγκαρντίστικου κερματισμού κάθε δημώδους μουσικής φόρμας και μιας καταβύθισης στον Κάτω Κόσμο των αδελφοκτόνων και αδελφοσκοτωμένων αφανών ηρώων του Εμφυλίου. Μπορεί στα θέματα του Αγγελάκα να ακούμε τρομπέτες, τρομπόνια, νταούλια και κλαρίνα, αυτό συμβαίνει όμως με έναν τρόπο ελλειπτικό και αφαιρετικό, αφού συχνά η ορχήστρα υποχωρεί μπροστά στο ξεδίπλωμα των πέντε συγκλονιστικών φωνών του γυναικείου Πολυφωνικού Σχήματος Διώνη. Λίγο παρακάτω η κιθάρα και το κλαρίνο μας ξαναβγάζουν στον Απάνω Κόσμο με μια Βόλτα στο δάσος και η Συνάντηση προσδίδει την απαραίτητη αισθαντικότητα μετά από το μαρτυρικό Τέλος. Τα Έρημα Βουνά με τους στίχους και την ερμηνεία του δημιουργού τους είναι το τραγούδι που θα περίμενε ο καθένας για να νιώσει την πληρότητα ενός έργου προς την τελική έξοδο του. Ακούγοντας τη μουσική του Γιάννη Αγγελάκα για την ταινία του Παντελή Βούλγαρη, μέσα από τα ορεινά έλατα δεν βλέπουμε κανέναν ηθοποιό, αλλά τρεις πάνκηδες να χορεύουν στον ρυθμό του πιο αλλόκοτου και παραδόξως όμορφου τσάμικου που γράφτηκε από σύγχρονο Έλληνα συνθέτη.

Η- ΚΑΤΑ ΓΙΑΝΝΗ ΑΓΓΕΛΑΚΑ- ΚΑΤΑΡΡΙΨΗ ΤΟΥ "ΕΓΩ" ΣΤΟΝ ΕΡΩΤΑ...

Θέλω να είμαι η μουσική

Μουσική: Νίκος Βελιώτης- Γιάννης Αγγελάκας

Στίχοι/ Ερμηνεία: Γιάννης Αγγελάκας

cd: Πότε θα φτάσουμε εδώ

Δεν θέλω να' μαι ένας ακόμα κρυμμένος θησαυρός

ένας ακόμα που φοβήθηκε να σηκωθεί απ' τον πάτο

ούτε με νοιάζει αν θα με πνίξει η φυλακή σου

Δεν θέλω να' μαι ένας ακόμα παγωμένος ποταμός

ένας ακόμα που φοβήθηκε να πάει παρακάτω

ούτε με νοιάζει αν με πικράνει το φιλί σου

θέλω να είμαι η μουσική που ξαγρυπνάει μέσα σου

σαν ασταμάτητη βροχή να πέφτω στην ψυχή σου

να γίνω αέρας και να' ρθω να κλαίω στην αυλή σου

σαν σκύλος σαν θεός σαν εραστής σου

ΑΡΛΕΤΑ- ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΓΓΕΛΑΚΑΣ: ΠΑΝΤΑ ΥΠΑΡΧΕΙ ΧΩΡΟΣ ΚΑΙ ΧΡΟΝΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΛΟ, ΤΟ ΩΡΑΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΙΛΙΚΡΙΝΕΣ...

ΑΡΛΕΤΑ - ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ
ROMANCERO GITANO ΤΟΥ FEDERICO GARCIA LORCA ΚΑΙ ΤΕΣΣΕΡΑ ΑΛΛΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ/ ΑΠΟΔΟΣΗ: ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΕΛΥΤΗΣ (LYRA)
Η ιστορία λίγο – πολύ είναι γνωστή: ο Μίκης Θεοδωράκης ετοιμαζόταν τον Απρίλιο του 1967 να μπει με τη νεαρότατη Αρλέτα στο στούντιο, όπου και θα ηχογραφούσαν το Romancero Gitano του Lorca στην ποιητική απόδοση του Οδυσσέα Ελύτη. Τους πρόλαβαν όμως οι πραξικοπηματίες, ο Μίκης έφυγε άρον – άρον στο εξωτερικό, η Αρλέτα έμεινε εδώ δουλεύοντας στο πλαίσιο του Νέου Κύματος και το έργο ηχογραφήθηκε τελικά στα 1970 με τη φωνή της Φαραντούρη. Είμαι σίγουρος πως η Αρλέτα προχώρησε σε μιαν επανεκτέλεση εν έτει 1978, περισσότερο ορμώμενη από την αγάπη της για ολόκληρο το συγκεκριμένο έργο και λιγότερο από μια υποχρέωση που ενδεχομένως να αισθανόταν απέναντι στην καριέρα της. Όπως και να’ χει, η ηχογράφηση αυτή που επανεκδίδεται σήμερα με επιμελημένο ένθετο και όλους τους στίχους, αποτέλεσε σταθμό στην προσωπική πορεία της, στην ογκωδέστατη δισκογραφία του Θεοδωράκη, αλλά και στο εγχώριο έντεχνο τραγούδι γενικότερα. Μια λιτή προσέγγιση συγκριτικά με την πρώτη, πιο επαναστατικής υφής, εγγραφή του έργου, στηριζόμενη ισότιμα στην πράα φωνή της τραγουδίστριας και την κιθαριστική δεξιοτεχνία του Βασίλη Ρακόπουλου, προερχόμενου από τα ποπ συγκροτήματα της τότε εποχής. Ήταν σα να πήρε η Αρλέτα τον οργισμένο Θούριο του Ρήγα και να τον μετέτρεψε σε μελαγχολικό ποίημα του Λόρδου Μπάιρον! Ακούστε μιαν ακόμη φορά τα Η καλόγρια η τσιγγάνα, Ο θάνατος του Αντόνιο Τόρρες Χερέντια και Του πικραμένου – το τελευταίο ειδικά με τους αυτοσχεδιασμούς στην ηλεκτρική κιθάρα ακούγεται σαν την απόλυτη ροκ μπαλάντα! Μιλάμε ό, τι εάν η ελληνική δισκογραφία της εποχής ήταν πιο τολμηρή ίσως να είχαμε έναν δίσκο, εφάμιλλο με το κλασικό Tales of mystery and imagination του Edgar Allan Poe από τους Alan Parsons Project. Μην ξεχνιόμαστε, όμως, την περίοδο εκείνη ο Θεοδωράκηςγέμιζε τα στάδια και η Πλάκα μύριζε σε μεγάλη απόσταση απ’ την τσίκνα των κομματικών φεστιβάλ νεολαίας, επομένως πάλι καλά να λέμε σήμερα και να το αναγνωρίζουμε στην Αρλέτα σαν μια εξαίσια καλλιτεχνική και σαφώς αντιδραστική πράξη!

ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΓΓΕΛΑΚΑΣ – ΝΙΚΟΣ ΒΕΛΙΩΤΗΣ
ΠΟΤΕ ΘΑ ΦΤΑΣΟΥΜΕ ΕΔΩ (ALLTOGETHERNOW – EMI)
Το δεύτερο ολοκληρωμένο άλμπουμ του Γιάννη Αγγελάκα με τον Νίκο Βελιώτη αποδεικνύει πόσο εμπνευσμένα και ξεκάθαρα στις προθέσεις τους έργα μπορούν να προκύψουν όταν υπάρχει απόλυτη σύμπνοια μεταξύ των συντελεστών τους. Οι στίχοι κατ’ αρχάς – νομίζω πως εδώ έχουμε άλλη μια ποιητική συλλογή του Αγγελάκα, η οποία θα μπορούσε να εκδοθεί, αυτονομημένη από ένα δισκογραφικό project. Ακούστε τα Όπως ξυπνούν οι εραστές και Θέλω να είμαι η μουσική για να αντιληφθείτε πως ακόμη γράφονται ερωτικά τραγούδια, απαλλαγμένα από την τρέχουσα ροζ αισθητική και την επιφανειακή συναισθηματολογία. Τα πράγματα όμως βαίνουν επίσης καλώς, καλύτερα ίσως και από τις πειραματικές Ανάσες των λύκων, σε μουσικό επίπεδο. Χωρίς να εννοούμε ότι οι δημιουργοί κινούνται τώρα σε mainstream μονοπάτια, σαφώς και δείχνουν πρόθυμοι να προσεγγίσουν μια μεγαλύτερη μερίδα ακροατών – όσων, τέλος πάντων, διαθέτουν νιονιό και αισθητική, ξέχωρα από αντεργκράουντ και μη στεγανά. Δε θ’ ακούσετε εδώ πειραματισμούς με εφαλτήριο την παράδοση, όπως είχαμε στο διπλό Από δω και πάνω. Η αρτιότητα της ερμηνείας του τσέλου από τον Βελιώτη τέθηκε στην υπηρεσία καλοσχηματισμένων ατμοσφαιρικών συνθέσεων, στις οποίες μοιραία πρωτοστατεί η προαναφερόμενη στιχοπλοκή και η ψυχωμένη, ακόμη κι όταν αρκείται σε απαγγελία, ερμηνεία του Αγγελάκα. Το κομμάτι Η σιωπή είναι θηρίο είναι κατά τη γνώμη μου ένα μινιμαλιστικό αριστούργημα! Την καίρια, για ένα τέτοιο δίσκο, μίξη ήχου επιμελήθηκαν ο Coti K., ο Τίτος Καργιωτάκης και ο Χρήστος Χαρμπίλας, ενώ το cd κυκλοφορεί ως enhanced, περιέχοντας δηλαδή και το βίντεο του ομότιτλου τραγουδιού. Πολύ νωρίς ακόμη για να εκτιμηθεί σαν ένα από τα καλύτερα άλμπουμ του 2008, αν μη τι άλλο όμως η χρονιά ξεκίνησε αισιόδοξα! Πάντα τέτοια!

ΠΑΙΝΕΨΕ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΣΟΥ ΜΗΝ ΠΕΣΕΙ ΚΑΙ Δ Ε Ν ΣΕ Π Λ Η Ρ Ω Σ Ε Ι !!!

Κι επειδή μόλις χθες κυκλοφόρησε το καινούργιο Δίφωνο, ας του κάνω μια σχετική διαφήμιση, μπας και βάλετε όλοι ένα χέρι να πάρουμε τα λεφτά μας, που όπως είπε χαρακτηριστικά συνάδερφος σε λίγο θα βγούμε για κονσομασιόν στις μουσικές σκηνές και στα rock- κλαμπ Αθηνών και επαρχίας...Είναι που αξίζει, όμως, για δύο κυρίως λόγους: για τη συνέντευξη- ποταμό του Γιάννη Αγγελάκα (πάντα σπουδαίος ο λόγος αυτού του ανθρώπου) μαζί με τον έτερο συνεργάτη του, Νίκο Βελιώτη,στον Παναγιώτη Γιαννέλη. Το πλάνο για ένα εξώφυλλο και ένα premium- cd Αγγελάκα χρεώνεται στην καλή μου Στέλλα Βλαχογιάννη, η οποία αποχώρησε πρόσφατα από τη διεύθυνση του περιοδικού και που τώρα ασχολείται με τον "Ηριδανό" της (ένα ιντερνετικό πολιτιστικό βάλσαμο), τις ραδιοφωνικές εκπομπές της και τα ποιήματα της- εκεί δηλαδή που ανήκε πάντα.Εκτός από τη συνέντευξη του Αγγελάκα, διαβάστε ακόμη συνεντεύξεις των Έλλης Πασπαλά- Ευανθίας Ρεμπούτσικα, Θάνου Μικρούτσικου- Ρίτας Αντωνοπούλου (αυτές τις "πήρα" εγώ και θα αναρτηθούν κάποια στιγμή κι από δω πέρα), ένα άρθρο του Πάνου Σαββόπουλου για τον άγνωστο δεξιοτέχνη του μπαγλαμά, Σωτήρη Γαβαλά ή Μεμέτη, αλλά και μια συνέντευξη του Νίκου Μακρόπουλου (ξέρετε, αυτός που είπε το αλησμόνητο σουξέ Είμαι σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης) στην δημοσιογράφο και της Ελευθεροτυπίας, Χρυσούλα Παπαϊωάννου. Αλλαγή πλεύσης; δεν ξέρω γιατί, αλλά από τότε που ανέλαβε τη δ/νση του Διφώνου ο, κατά τ' άλλα παθιασμένος με το λαϊκό τραγούδι, Κώστας Μπαλαχούτης, οι δισκοκριτικές του Πασχάλη Τερζή ή του Νότη Σφακιανάκη μπαίνουν πρώτες, πριν από τα cd της Καγιαλόγλου, των Μωβάστρο ή και του Κορακάκη. Λέμε τώρα...Ο Γιαννέλης πάντως ήταν αυτός που επιμελήθηκε και το συνοδευτικό premium- cd, ένα πραγματικό δώρο μεσ' στις γιορτές, αφού περιλαμβάνει ηχογραφήσεις προϊόντων του Γιάννη Αγγελάκα και της αντικομφορμιστικής παρέας του, που ακούει στο όνομα alltogethernow! Μεταξύ, λοιπόν του Σιγά μην κλάψω (από τα σημαντικότερα σύγχρονα ελληνικά τραγούδια!) και του Άγρια των άστρων μουσική, συνυπάρχουν ακόμη ο Ψαραντώνης, οι Εν Πλω σε νέο remix ενός κομματιού τους από τα 1989, οι αρτ- πάνκηδες Lost Bodies, όπως και ο Φρυόβολος Χαρούπης. Το ποιος είναι ο κ. Χαρούπης, το εξηγεί στη συνέντευξη του ο Αγγελάκας. Σα να λέμε ο Ιώσηπος Μοισιόδακας του rock, ένα πράγμα! Για το μόνο που μπορώ να σας ενημερώσω από δω είναι η ξεκαρδιστική αναρχική σάτιρα που επιχειρεί στη "δυναστεία" του έντεχνου, όπως αυτό εκφράστηκε την τελευταία 10ετία με αυτουργούς τον Παντελή Θαλασσινό και τους Πυξ Λαξ. Ο τίτλος του ενός κομματιού, Παντελής έλλειψη θαλασσινού, τα λέει όλα νομίζω! Σημασία έχει πως σε μία περίοδο κυριαρχίας του life- style, το Δίφωνο όλο λέγεται ότι πάει για κλείσιμο κι όλο μένει εδώ, όρθιο, στηριζόμενο από ανθρώπους που αγαπάνε την καλή μουσική, ικανοποιώντας μάλλον το ψώνιο τους και τις προσωπικές ματαιοδοξίες τους.